Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nden 2010 yılında yönetim ve organizasyon alanında doktor ünvanı almıştır. Doktora eğitimi sonrasında Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Biga Uygulamalı Bilimler Fakültesi'nde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Sivil toplum kuruluşları yönetimi, kültür ve değerlerin oluşumu, stratejik yönetim, işletmecilik tarihi ve girişimcilik alanlarında çalışmaları bulunmaktadır. Phone: +905424869882 Address: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Biga Uygulamalı Bilimler Fakültesi Ağaköy 17200 Biga/ÇANAKKALE
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
Zihinsel kayıplar bireylerin iş ve sosyal yaşamlarında olumsuz çıktılar oluşturan bir unsur olara... more Zihinsel kayıplar bireylerin iş ve sosyal yaşamlarında olumsuz çıktılar oluşturan bir unsur olarak değerlendirilmektedir. Zihinsel kayıpların sonuçlarının ve bu kayıplara neden olan faktörlerin belirlenmesinin önem taşıdığı düşünülmektedir. Bu kapsamda araştırmada bir üniversitede görev yapan yöneticilerde zihinsel kayıpların öncüllerinin ve sonuçlarının bir model çerçevesinde sunulması amaçlanmaktadır. Araştırma amacı doğrultusunda 24 yönetici ile yarı yapılandırılmış soru formu aracılığıyla mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Mülakatlardan elde edilen veriler MAXQDA nitel veri analizi programı kullanılarak kodlanmış ve kategorize edilmiştir. Analiz sonuçları çerçevesinde yöneticilerin karşılaştığı zihinsel kayıplara yol açan nedenler üç ana tema çerçevesinde belirlenmiştir. Bununla birlikte yöneticilerin karşı karşıya kaldığı zihinsel kayıpların sonuçları ise “bireysel”, “örgütsel” ve “çevresel” sonuçlar olmak üzere üç ana tema kapsamında sınıflandırılmıştır.
Araştırmanın amacı, Kars ilindeki çiftçi kayıt sistemine kayıtlı buğday üreticilerinin yaşadığı y... more Araştırmanın amacı, Kars ilindeki çiftçi kayıt sistemine kayıtlı buğday üreticilerinin yaşadığı yönetsel, iktisadi, üretimsel ve pazarlama problemlerinin düzeyini belirlemektir. Araştırmanın önemi, tarım ve hayvancılığın ekonominin temelini oluşturduğu Kars ilindeki buğday verimini arttırıcı öneriler getiren ilk çalışma olmasıdır. Araştırmanın yöntemi, tanımlayıcı niteliktedir ve veri toplama yöntemi ankettir. Kolayda örnekleme yoluyla 150 çiftçiye ulaşılmıştır. Araştırmanın birinci bulgusuna göre, Kars ilinde buğday tarımı yapılmasını etkileyen unsurlar sırasıyla iklim koşullarının olumsuz etkisi, devlet desteğinin yetersiz olması ve gübre fiyatlarının pahalı olması şeklindedir. İkinci bulguya göre, Kars ilindeki çiftçilerin problemlerinin sırasıyla iktisadi, üretimsel, yönetsel ve pazarlama faktörleri olduğu bulunmuştur. Üçüncü bulguya göre, yönetsel problemlerin iktisadi, üretimsel ve pazarlama problemleri ile olumlu yönde ilişkileri varken, en yüksek ilişki iktisadi ve üretimsel...
ÖZETBireyin toplumsallaşmasında, içinde doğulan ailenin, eğitim alınan okulların ve sonrasındaki ... more ÖZETBireyin toplumsallaşmasında, içinde doğulan ailenin, eğitim alınan okulların ve sonrasındaki çalışma yaşamının önemli etkileri vardır. Çalışma, bireyin toplumsallaşması sürecinde aile ve iş yaşamının dışında diğer bir toplumsallaşma ortamı olan eğitim hayatının etkisini ölçmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla araştırma tasarımına uygun olarak seçilmiş eğitim kurumlarının, mezunlarının, değer sistemlerine ve iş yaşamı üzerindeki etkisini görebilmek amacıyla da iş görme anlayışlarına olan etkisini ölçülmeye çalışılmıştır.Çalışma, dört bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde, araştırma ile hangi amaca odaklanıldığı konusunda ilgilileri bilgilendirmek için, araştırma sorularına ve araştırmanın amacına yer verilmiştir. İkinci bölümde ilk olarak, araştırma soruları bağlamında ifade edilmiş olan değişkenlerle ilişkili olarak kuramsal arka planı açıklamaya yönelik temel kavramlara yer verilmiştir. Bu bölümde kavram tanımlamalarıyla birlikte kavramlar arasındaki ilişkilerin literatürde nasıl yer ...
Turkiye’de 1961 yilinda kitlesel bicimde baslayan Avrupa ulkelerine isci gocu, devaminda pek cok ... more Turkiye’de 1961 yilinda kitlesel bicimde baslayan Avrupa ulkelerine isci gocu, devaminda pek cok buyuk degisimin de oncusu olmustur. Sosyal yasamda, is, egitim hayatinda ve akla gelebilecek her turlu kamusal/bireysel alanda etkilerini nesillerdir yasadigimiz, hissettigimiz bu olay, gunumuze gelene kadar cok sayida akademik calismanin ve siyasi tartismanin konusunu olusturmustur. Bu calisma ile 1964 yilinda itibaren ortaya cikmaya baslayan Isci Şirketi Hareketi sonrasi yasananlar, ornek olay olarak ele alinan iki sirket uzerinden anlasilmaya calisilmistir. Calismada konuyu daha somut kilabilmek icin Avrupa ulkeleri ve agirlikla Turkiye’de yasanan 55 yillik surec, TURKSAN ve HASTAŞ sirketleri temelinde incelenmistir. Arastirmada kullanilmak uzere surece sahitlik etmis hatta paydas olmus iki ulusal gazetenin arsivinde, “Turksan, Hastas, Isci Şirketi ve Halk Şirketi” ifadeleri gecen tum metinler, belge ve veri seti haline getirilmistir. Elde edilen 725 belge, haber, ilan/duyuru, reklam,...
Girisimcilik, ulkemiz akademik cevrelerinde uzun yillardir pek cok arastirmaya konu olmus onemli ... more Girisimcilik, ulkemiz akademik cevrelerinde uzun yillardir pek cok arastirmaya konu olmus onemli bir basliktir. Ozellikle de universite ogrencileri arasinda girisimcilik algisi/egilimi olcmek, konunun onemi, arastirma uygulanabilirligi, hedef kitleye ulasabilirlik, gorece dusuk arastirma maliyetleri gibi sebeplerle son yillarda oldukca ragbet gormektedir. Bu calismanin amaci, ulkemiz universitelerinde gerceklestirilmis ve ogrencilerin girisimcilik algisini/egilimini/ozelliklerini olcmus calismalardan yola cikarak yuksekogretimde girisimcilige yonelik egitim tasarimi ve derslerin, hedef kitlenin girisimcilik egilimlerine etki edip etmedigini anlamaktir. Calisma ile elde edilen bulgular, girisimcilik egitiminin ogrencilerin bu yondeki ozelliklerine olumlu etki yaptigi seklindedir. Incelenen calismalarda, girisimcilik egitimi ile ogrencilerin girisimcilik ozellikleri arasinda pozitif bir iliski oldugu tespit edilmistir. Her turlu degiskenin etkiler gorundugu ogrencilerin girisimcilik o...
In this empirical study we analyzed 119 executives from Turkish nonprofit organizations with the ... more In this empirical study we analyzed 119 executives from Turkish nonprofit organizations with the aim of providing evidence to answer the question of what motivates governance volunteers to volunteer. Moreover, we tested whether organizational mission, managerial position, and age cause a difference among governance volunteers’ volunteer motivation. Factor analysis revealed that there were five factors underlying the volunteer motivation concept, and although a combination of altruistic and egoistic needs leads individuals to volunteer, the primary reason was altruistic. Contrary to our assumptions, we found out that there was no difference between the determinants of volunteer motivation of governance volunteers from different managerial positions or from organizations with different missions. However, we found that determinants of volunteer motivation differ depending on age.
Amaç –Bu çalışmanın amacı, işyerinde sosyal cesaretin prososyal ses çıkarma davranışı üzerindeki ... more Amaç –Bu çalışmanın amacı, işyerinde sosyal cesaretin prososyal ses çıkarma davranışı üzerindeki etkisinde proaktif kişiliğin aracılık rolünü incelemektir.Yöntem –Araştırma Türkiye’nin Bursa ilinde faaliyet gösteren 3 alışveriş merkezinin 221 çalışanı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri anket yöntemiyle ve gönüllülük esasına dayalı olarak toplanmıştır. Araştırma verilerinin analizinde, istatistik paket programlarından yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, korelasyon analizi, hiyearaşik regresyon analiziyle değerlendirilmiştir. Araştırma, ilişkisel tarama modeline dayalı olarak açıklayıcı ilişkisel desen (explanatory correlational design) kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada işyerinde sosyal cesaret, prososyal ses çıkarma ve proaktif kişilik ölçekleri tek boyutta incelenmiştir.Bulgular –Araştırmada, işyerinde sosyal cesaretin işgörenlerin proaktif kişilik özelliğini (β= ,343 p<0.001) ve prososyal ses çıkarm...
Uluslar otesi, uluslar ustu gibi isimlerle de anilan globallesme olgusu, teknoloji ve iletisim al... more Uluslar otesi, uluslar ustu gibi isimlerle de anilan globallesme olgusu, teknoloji ve iletisim alanindaki bas dondurucu, hizli gelismeler nedeniyle onemli degisimlere neden olmaktadir. Globallesmenin etkiledigi alanlardan birisi hic kuskusuz egitim konusu ve egitim kurumlaridir. Ozellikle isletme eksenli egitim, is dunyasi ile olan organik baglari nedeniyle bu degisimden en fazla etkilenen kesim olmustur. Global etkiler nedeniyle universitelerin basta isletme bolumleri olmak uzere Iktisadi ve Idari Bilimler Fakulteleri’nin diger butun bolumleri kendilerine yeni bir rota, vizyon belirlemek zorunda kalmistir. Cunku her alanda oldugu gibi rekabet olgusu, egitim alaninda da kendisini hissettirmistir
Calisma, Turkiye’de bir donem oldukca dikkat cekici bir fenomen haline gelen, isci tasarruflari i... more Calisma, Turkiye’de bir donem oldukca dikkat cekici bir fenomen haline gelen, isci tasarruflari ile kurulmus isletmeleri ele almaktadir. Calismanin amaci Avrupa’da gocmen Turk iscilerinin tasarruflarinin Anadolu’ya yonlendirilmesi, uretime aktarilmasi icin cesitli cevrelerin destegiyle gelistirilmis bir is modelinin, baslangicindan itibaren hangi surecleri, sorunlari icerdigini yansitmaktir. Calismada 1961 yili sonrasinda ulkemizden Avrupa ulkelerine, “Turk Iscisi” olarak goc eden Turk vatandaslarinin, “Turk Girisimcisi” olma cabalarinin hikayesi olarak isci sirketleri konusu incelenmistir. Bir is modeli olmasina ek olarak Turkiye’de sermaye eksikligi sorununu asmak icin zamanin ruhu geregi ortaya atilmis ya da cikmis bu girisimin ortaya cikis gerekcelerinin, uygulamalarinin ve sonuclarinin vakalar uzerinden ele alinacagi bu calisma ile Turkiye’de, ozel sektorun, yerli sermayenin, ekonomide demokratik uygulamalarin olusma asamalarina iliskin literature katki saglanmaya calisilmistir...
Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi a... more Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda Çanakkale ili ve ilçelerindeki lojistik sektöründe faaliyet gösteren bir firma araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada anket tekniğinden yararlanılmıştır. Elde edilen veriler, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile korelasyon ve regresyon analizleriyle değerlendirilmiştir. Bulgular, grup sargınlığının alt boyutları olan grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği ile sosyal kaytarma davranışı ve iş tatmini arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir. Buna ek olarak araştırma modelinde yer alan grup sargınlığı (grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği) bağımsız değişkeninin, sosyal kaytarma ve iş tatmini bağımlı değişkenlerini etkilediği ortaya konulmuştur.
The aim of this study is to determine the level of managerial, economic, production and marketing... more The aim of this study is to determine the level of managerial, economic, production and marketing problems of wheat producers registered to the farmers registry system in Kars city. This is the first study bringing the suggestions to increase wheat productivity in Kars where the economy is based on agriculture and animal husbandry. The method of study is descriptive in nature and include questionnaire as a data collection method. 150 farmers were reached via convenience sampling. The first finding of the study is that factors affecting the poor wheat cultivation in Kars city are due to negative impact of climate conditions, inadequate state funding and expensive fertilizer prices. The second finding of the study is that economic, productive, managerial and marketing factors are respectively, the main problems of farmers in Kars. The third finding of the study is that managerial problems have a positive relationship with economic and productive problems while the highest relationship...
Çalışmanın amacı, öğrencilerin girişimcilik eğilimlerini arttırmak, girişimci davranışlarını teti... more Çalışmanın amacı, öğrencilerin girişimcilik eğilimlerini arttırmak, girişimci davranışlarını tetiklemek amacıyla oluşturulmuş bir eğitim almalarının onların girişimcilik eğilim ve girişimci davranışları üzerindeki etkisini anlamaktır. Bu amaçla, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Biga İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İktisat Bölümü örgün ve ikinci öğretim birinci sınıf öğrencileri araştırmaya dâhil edilmiştir. Araştırma süreci olan 2014-2015 eğitim yılı bahar yarıyılı boyunca, öğrencilerin takımlar halinde yürüttükleri, planlanmış bir kurguda oluşturdukları ticari girişimcilik projelerinin, ders dönemi başlangıç ve sonunda, onların girişimcilik eğilimleri üzerinde bir etki yaratıp yaratmadığı ve oluşan sonuçların hangi değişkenlerle ilişkili olabileceğine ilişkin bulgular ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Çalışmanın deneysel tasarımına uygun olarak 133 öğrenciyle düzenli aralıklarla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerde öğrencilerin girişimcilik eğilim ve davranışlarının düzeyi, yapılandırılmış sorulara verdikleri yanıtlar, oluşturulan gruplar içindeki davranış ve katılımcılıkları değerlendirilmiştir. Araştırma ile girişimcilik temelli tasarlanan derslerin öğrencilerin girişimci eğilim ve davranışları üzerinde doğrudan etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Calismanin amaci, 1954 yilinda Istanbul Universitesi Iktisat Fakultesi bunyesinde kurulmus olan I... more Calismanin amaci, 1954 yilinda Istanbul Universitesi Iktisat Fakultesi bunyesinde kurulmus olan Isletme Iktisadi Enstitusu ve bu Enstitu’ye bagli olarak olusturulan ve isletme yuksek lisans egitiminin ilk adimlari olarak kabul edilebilecek Isletme Idaresi Kurslarini incelemektir. Bu amacla, 1956 yilindaki Birinci Isletme Idaresi Kursunda ogretim uyesi, asistan ve kursiyer olarak bulunmus kisilerle gorusmeler gerceklestirilmistir. Iktisat alanindan farkli tasarlanmis ilk isletmecilik egitimi denemesi olarak nitelendirebilecegimiz ornek olay icin gorusmeler yoluyla sozlu tarih calismasi yapilmistir. Elde edilen bulgular, Birinci Isletme Idaresi Kursu ve sonrasindaki calismalarin isletme yoneticisi yetistirme baglaminda gosterilmis ilk cabalar oldugunu dogrulamakta; ayrica, gunumuz is dunyasi ve isletmecilik egitimi alani uzerindeki dogrudan ve dolayli etkileri yaninda ulasilamayan hedefleri de ortaya koymaktadir. Bu calisma, gunumuzde pek cok universite ve enstitude kurumlasmis organi...
Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi a... more Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda Çanakkale ili ve ilçelerindeki lojistik sektöründe faaliyet gösteren bir firma araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada anket tekniğinden yararlanılmıştır. Elde edilen veriler, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile korelasyon ve regresyon analizleriyle değerlendirilmiştir. Bulgular, grup sargınlığının alt boyutları olan grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği ile sosyal kaytarma davranışı ve iş tatmini arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir. Buna ek olarak araştırma modelinde yer alan grup sargınlığı (grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği) bağımsız değişkeninin, sosyal kaytarma ve iş tatmini bağımlı değişkenlerini etkilediği ortaya konulmuştur.
Türkiye'de 1961 yılında kitlesel biçimde başlayan Avrupa ülkelerine işçi göçü, de-vamında pek çok... more Türkiye'de 1961 yılında kitlesel biçimde başlayan Avrupa ülkelerine işçi göçü, de-vamında pek çok büyük değişimin de öncüsü olmuştur. Sosyal yaşamda, iş, eğitim hayatında ve akla gelebilecek her türlü kamusal/bireysel alanda etkilerini nesillerdir yaşadığımız, hissettiğimiz bu olay, günümüze gelene kadar çok sayıda akademik ça-lışmanın ve siyasi tartışmanın konusunu oluşturmuştur. Bu çalışma ile 1964 yılında itibaren ortaya çıkmaya başlayan İşçi Şirketi Hareketi üzerinden, süreçler ortaya ko-nulmaya çalışılmıştır. Çalışmada konuyu daha somut kılabilmek için Avrupa ülkele-ri ve ağırlıkla Türkiye'de yaşanan 55 yıllık süreç, TÜRKSAN ve HASTAŞ şirketleri temelinde ele alınmıştır. Tüm sürece şahitlik etmiş, hatta paydaş olmuş iki ulusal gazetenin arşivinde, "Türksan, Hastaş, İşçi Şirketi ve Halk Şirketi" geçen tüm me-tinler belge ve veri seti haline getirilmiştir. Elde edilen 725 belge, haber, ilan/duyuru, reklam, köşe yazısı/görüş, araştırma başlıklarıyla sınıflandırılmıştır. TÜRKSAN ve HASTAŞ vakalarında yaşananları elde edilen belgeler üzerinden yorumlamak için araştırma soruları oluşturulmuş ve elde edilen belgeler ile bunlara yanıt aranmıştır. Özetle araştırmada, İşçi/Halk şirketi olarak isimlendirilen bu iki çok ortaklı kurulu-şun, üretim, pazarlama, finansman sorunlarına, akabinde ortaya çıkan sürdürülebilir-lik sıkıntıları aşmak için büyük kampanyalar ile yüzlerini tekrar tekrar Avrupa'daki Türk işçilerine, Halk'a dönmelerine, kampanyalarına, çıkar çatışmalarına, ortak ve ortak potansiyeli taşıyanlara olan vaatlerine, yaşanan tartışmalara, siyasilerin konuy-la ilişki ve dahillerine, süreç içerisinde ortaya çıkan hayal kırıklıklarına, iki girişimin yaşam öyküsü üzerinden değinilmiş, yaşananlar özetlenmiştir.
ABSTRACT
Labor emigration from Turkey to European Countries started in the early 1960s and this movement pioneered many great changes. The effects of this incident have been felt among generations in the fields of social, business, education and in any public and individual life up to this date, and it has also been subjected to many scholarly studies and political debates. This study puts forward very debatable processes of the case of Worker Company Movement started in 1964 with the image of financing private sector in Turkey. Two cases, TÜRKSAN and HASTAŞ, were analyzed to discuss 55 years of a process in European countries and in Turkey in order to make the subject more meaningful in the study. Archives of two national newspapers that witnessed all process and even became stakeholders were analyzed and all texts related to "Türksan, Hastaş, Worker Company and Public Company" collected and transformed into document and data sets. Obtained 725 documents were divided under the titles of news, announcement/declaration, commercial, col-umn/comments, and research. To interrogate and comment about the incidents in the cases of TÜRKSAN and HASTAŞ questions were formed and answers sought in the designated documents. In sum, the study stresses story of multi-partnered enterprises TÜRKSAN and HASTAŞ that following the production, marketing, and financial issues and subsequent sustainability problems how they repeatedly tried to lure Turkish workers in Europe and the public repeatedly, their campaigns, promises to partners and potential partners, interests conflicts, debates, politicians relations and their inclusion to the process and disappointments during the process.
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
Zihinsel kayıplar bireylerin iş ve sosyal yaşamlarında olumsuz çıktılar oluşturan bir unsur olara... more Zihinsel kayıplar bireylerin iş ve sosyal yaşamlarında olumsuz çıktılar oluşturan bir unsur olarak değerlendirilmektedir. Zihinsel kayıpların sonuçlarının ve bu kayıplara neden olan faktörlerin belirlenmesinin önem taşıdığı düşünülmektedir. Bu kapsamda araştırmada bir üniversitede görev yapan yöneticilerde zihinsel kayıpların öncüllerinin ve sonuçlarının bir model çerçevesinde sunulması amaçlanmaktadır. Araştırma amacı doğrultusunda 24 yönetici ile yarı yapılandırılmış soru formu aracılığıyla mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Mülakatlardan elde edilen veriler MAXQDA nitel veri analizi programı kullanılarak kodlanmış ve kategorize edilmiştir. Analiz sonuçları çerçevesinde yöneticilerin karşılaştığı zihinsel kayıplara yol açan nedenler üç ana tema çerçevesinde belirlenmiştir. Bununla birlikte yöneticilerin karşı karşıya kaldığı zihinsel kayıpların sonuçları ise “bireysel”, “örgütsel” ve “çevresel” sonuçlar olmak üzere üç ana tema kapsamında sınıflandırılmıştır.
Araştırmanın amacı, Kars ilindeki çiftçi kayıt sistemine kayıtlı buğday üreticilerinin yaşadığı y... more Araştırmanın amacı, Kars ilindeki çiftçi kayıt sistemine kayıtlı buğday üreticilerinin yaşadığı yönetsel, iktisadi, üretimsel ve pazarlama problemlerinin düzeyini belirlemektir. Araştırmanın önemi, tarım ve hayvancılığın ekonominin temelini oluşturduğu Kars ilindeki buğday verimini arttırıcı öneriler getiren ilk çalışma olmasıdır. Araştırmanın yöntemi, tanımlayıcı niteliktedir ve veri toplama yöntemi ankettir. Kolayda örnekleme yoluyla 150 çiftçiye ulaşılmıştır. Araştırmanın birinci bulgusuna göre, Kars ilinde buğday tarımı yapılmasını etkileyen unsurlar sırasıyla iklim koşullarının olumsuz etkisi, devlet desteğinin yetersiz olması ve gübre fiyatlarının pahalı olması şeklindedir. İkinci bulguya göre, Kars ilindeki çiftçilerin problemlerinin sırasıyla iktisadi, üretimsel, yönetsel ve pazarlama faktörleri olduğu bulunmuştur. Üçüncü bulguya göre, yönetsel problemlerin iktisadi, üretimsel ve pazarlama problemleri ile olumlu yönde ilişkileri varken, en yüksek ilişki iktisadi ve üretimsel...
ÖZETBireyin toplumsallaşmasında, içinde doğulan ailenin, eğitim alınan okulların ve sonrasındaki ... more ÖZETBireyin toplumsallaşmasında, içinde doğulan ailenin, eğitim alınan okulların ve sonrasındaki çalışma yaşamının önemli etkileri vardır. Çalışma, bireyin toplumsallaşması sürecinde aile ve iş yaşamının dışında diğer bir toplumsallaşma ortamı olan eğitim hayatının etkisini ölçmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla araştırma tasarımına uygun olarak seçilmiş eğitim kurumlarının, mezunlarının, değer sistemlerine ve iş yaşamı üzerindeki etkisini görebilmek amacıyla da iş görme anlayışlarına olan etkisini ölçülmeye çalışılmıştır.Çalışma, dört bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde, araştırma ile hangi amaca odaklanıldığı konusunda ilgilileri bilgilendirmek için, araştırma sorularına ve araştırmanın amacına yer verilmiştir. İkinci bölümde ilk olarak, araştırma soruları bağlamında ifade edilmiş olan değişkenlerle ilişkili olarak kuramsal arka planı açıklamaya yönelik temel kavramlara yer verilmiştir. Bu bölümde kavram tanımlamalarıyla birlikte kavramlar arasındaki ilişkilerin literatürde nasıl yer ...
Turkiye’de 1961 yilinda kitlesel bicimde baslayan Avrupa ulkelerine isci gocu, devaminda pek cok ... more Turkiye’de 1961 yilinda kitlesel bicimde baslayan Avrupa ulkelerine isci gocu, devaminda pek cok buyuk degisimin de oncusu olmustur. Sosyal yasamda, is, egitim hayatinda ve akla gelebilecek her turlu kamusal/bireysel alanda etkilerini nesillerdir yasadigimiz, hissettigimiz bu olay, gunumuze gelene kadar cok sayida akademik calismanin ve siyasi tartismanin konusunu olusturmustur. Bu calisma ile 1964 yilinda itibaren ortaya cikmaya baslayan Isci Şirketi Hareketi sonrasi yasananlar, ornek olay olarak ele alinan iki sirket uzerinden anlasilmaya calisilmistir. Calismada konuyu daha somut kilabilmek icin Avrupa ulkeleri ve agirlikla Turkiye’de yasanan 55 yillik surec, TURKSAN ve HASTAŞ sirketleri temelinde incelenmistir. Arastirmada kullanilmak uzere surece sahitlik etmis hatta paydas olmus iki ulusal gazetenin arsivinde, “Turksan, Hastas, Isci Şirketi ve Halk Şirketi” ifadeleri gecen tum metinler, belge ve veri seti haline getirilmistir. Elde edilen 725 belge, haber, ilan/duyuru, reklam,...
Girisimcilik, ulkemiz akademik cevrelerinde uzun yillardir pek cok arastirmaya konu olmus onemli ... more Girisimcilik, ulkemiz akademik cevrelerinde uzun yillardir pek cok arastirmaya konu olmus onemli bir basliktir. Ozellikle de universite ogrencileri arasinda girisimcilik algisi/egilimi olcmek, konunun onemi, arastirma uygulanabilirligi, hedef kitleye ulasabilirlik, gorece dusuk arastirma maliyetleri gibi sebeplerle son yillarda oldukca ragbet gormektedir. Bu calismanin amaci, ulkemiz universitelerinde gerceklestirilmis ve ogrencilerin girisimcilik algisini/egilimini/ozelliklerini olcmus calismalardan yola cikarak yuksekogretimde girisimcilige yonelik egitim tasarimi ve derslerin, hedef kitlenin girisimcilik egilimlerine etki edip etmedigini anlamaktir. Calisma ile elde edilen bulgular, girisimcilik egitiminin ogrencilerin bu yondeki ozelliklerine olumlu etki yaptigi seklindedir. Incelenen calismalarda, girisimcilik egitimi ile ogrencilerin girisimcilik ozellikleri arasinda pozitif bir iliski oldugu tespit edilmistir. Her turlu degiskenin etkiler gorundugu ogrencilerin girisimcilik o...
In this empirical study we analyzed 119 executives from Turkish nonprofit organizations with the ... more In this empirical study we analyzed 119 executives from Turkish nonprofit organizations with the aim of providing evidence to answer the question of what motivates governance volunteers to volunteer. Moreover, we tested whether organizational mission, managerial position, and age cause a difference among governance volunteers’ volunteer motivation. Factor analysis revealed that there were five factors underlying the volunteer motivation concept, and although a combination of altruistic and egoistic needs leads individuals to volunteer, the primary reason was altruistic. Contrary to our assumptions, we found out that there was no difference between the determinants of volunteer motivation of governance volunteers from different managerial positions or from organizations with different missions. However, we found that determinants of volunteer motivation differ depending on age.
Amaç –Bu çalışmanın amacı, işyerinde sosyal cesaretin prososyal ses çıkarma davranışı üzerindeki ... more Amaç –Bu çalışmanın amacı, işyerinde sosyal cesaretin prososyal ses çıkarma davranışı üzerindeki etkisinde proaktif kişiliğin aracılık rolünü incelemektir.Yöntem –Araştırma Türkiye’nin Bursa ilinde faaliyet gösteren 3 alışveriş merkezinin 221 çalışanı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri anket yöntemiyle ve gönüllülük esasına dayalı olarak toplanmıştır. Araştırma verilerinin analizinde, istatistik paket programlarından yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, korelasyon analizi, hiyearaşik regresyon analiziyle değerlendirilmiştir. Araştırma, ilişkisel tarama modeline dayalı olarak açıklayıcı ilişkisel desen (explanatory correlational design) kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada işyerinde sosyal cesaret, prososyal ses çıkarma ve proaktif kişilik ölçekleri tek boyutta incelenmiştir.Bulgular –Araştırmada, işyerinde sosyal cesaretin işgörenlerin proaktif kişilik özelliğini (β= ,343 p<0.001) ve prososyal ses çıkarm...
Uluslar otesi, uluslar ustu gibi isimlerle de anilan globallesme olgusu, teknoloji ve iletisim al... more Uluslar otesi, uluslar ustu gibi isimlerle de anilan globallesme olgusu, teknoloji ve iletisim alanindaki bas dondurucu, hizli gelismeler nedeniyle onemli degisimlere neden olmaktadir. Globallesmenin etkiledigi alanlardan birisi hic kuskusuz egitim konusu ve egitim kurumlaridir. Ozellikle isletme eksenli egitim, is dunyasi ile olan organik baglari nedeniyle bu degisimden en fazla etkilenen kesim olmustur. Global etkiler nedeniyle universitelerin basta isletme bolumleri olmak uzere Iktisadi ve Idari Bilimler Fakulteleri’nin diger butun bolumleri kendilerine yeni bir rota, vizyon belirlemek zorunda kalmistir. Cunku her alanda oldugu gibi rekabet olgusu, egitim alaninda da kendisini hissettirmistir
Calisma, Turkiye’de bir donem oldukca dikkat cekici bir fenomen haline gelen, isci tasarruflari i... more Calisma, Turkiye’de bir donem oldukca dikkat cekici bir fenomen haline gelen, isci tasarruflari ile kurulmus isletmeleri ele almaktadir. Calismanin amaci Avrupa’da gocmen Turk iscilerinin tasarruflarinin Anadolu’ya yonlendirilmesi, uretime aktarilmasi icin cesitli cevrelerin destegiyle gelistirilmis bir is modelinin, baslangicindan itibaren hangi surecleri, sorunlari icerdigini yansitmaktir. Calismada 1961 yili sonrasinda ulkemizden Avrupa ulkelerine, “Turk Iscisi” olarak goc eden Turk vatandaslarinin, “Turk Girisimcisi” olma cabalarinin hikayesi olarak isci sirketleri konusu incelenmistir. Bir is modeli olmasina ek olarak Turkiye’de sermaye eksikligi sorununu asmak icin zamanin ruhu geregi ortaya atilmis ya da cikmis bu girisimin ortaya cikis gerekcelerinin, uygulamalarinin ve sonuclarinin vakalar uzerinden ele alinacagi bu calisma ile Turkiye’de, ozel sektorun, yerli sermayenin, ekonomide demokratik uygulamalarin olusma asamalarina iliskin literature katki saglanmaya calisilmistir...
Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi a... more Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda Çanakkale ili ve ilçelerindeki lojistik sektöründe faaliyet gösteren bir firma araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada anket tekniğinden yararlanılmıştır. Elde edilen veriler, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile korelasyon ve regresyon analizleriyle değerlendirilmiştir. Bulgular, grup sargınlığının alt boyutları olan grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği ile sosyal kaytarma davranışı ve iş tatmini arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir. Buna ek olarak araştırma modelinde yer alan grup sargınlığı (grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği) bağımsız değişkeninin, sosyal kaytarma ve iş tatmini bağımlı değişkenlerini etkilediği ortaya konulmuştur.
The aim of this study is to determine the level of managerial, economic, production and marketing... more The aim of this study is to determine the level of managerial, economic, production and marketing problems of wheat producers registered to the farmers registry system in Kars city. This is the first study bringing the suggestions to increase wheat productivity in Kars where the economy is based on agriculture and animal husbandry. The method of study is descriptive in nature and include questionnaire as a data collection method. 150 farmers were reached via convenience sampling. The first finding of the study is that factors affecting the poor wheat cultivation in Kars city are due to negative impact of climate conditions, inadequate state funding and expensive fertilizer prices. The second finding of the study is that economic, productive, managerial and marketing factors are respectively, the main problems of farmers in Kars. The third finding of the study is that managerial problems have a positive relationship with economic and productive problems while the highest relationship...
Çalışmanın amacı, öğrencilerin girişimcilik eğilimlerini arttırmak, girişimci davranışlarını teti... more Çalışmanın amacı, öğrencilerin girişimcilik eğilimlerini arttırmak, girişimci davranışlarını tetiklemek amacıyla oluşturulmuş bir eğitim almalarının onların girişimcilik eğilim ve girişimci davranışları üzerindeki etkisini anlamaktır. Bu amaçla, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Biga İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İktisat Bölümü örgün ve ikinci öğretim birinci sınıf öğrencileri araştırmaya dâhil edilmiştir. Araştırma süreci olan 2014-2015 eğitim yılı bahar yarıyılı boyunca, öğrencilerin takımlar halinde yürüttükleri, planlanmış bir kurguda oluşturdukları ticari girişimcilik projelerinin, ders dönemi başlangıç ve sonunda, onların girişimcilik eğilimleri üzerinde bir etki yaratıp yaratmadığı ve oluşan sonuçların hangi değişkenlerle ilişkili olabileceğine ilişkin bulgular ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Çalışmanın deneysel tasarımına uygun olarak 133 öğrenciyle düzenli aralıklarla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerde öğrencilerin girişimcilik eğilim ve davranışlarının düzeyi, yapılandırılmış sorulara verdikleri yanıtlar, oluşturulan gruplar içindeki davranış ve katılımcılıkları değerlendirilmiştir. Araştırma ile girişimcilik temelli tasarlanan derslerin öğrencilerin girişimci eğilim ve davranışları üzerinde doğrudan etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Calismanin amaci, 1954 yilinda Istanbul Universitesi Iktisat Fakultesi bunyesinde kurulmus olan I... more Calismanin amaci, 1954 yilinda Istanbul Universitesi Iktisat Fakultesi bunyesinde kurulmus olan Isletme Iktisadi Enstitusu ve bu Enstitu’ye bagli olarak olusturulan ve isletme yuksek lisans egitiminin ilk adimlari olarak kabul edilebilecek Isletme Idaresi Kurslarini incelemektir. Bu amacla, 1956 yilindaki Birinci Isletme Idaresi Kursunda ogretim uyesi, asistan ve kursiyer olarak bulunmus kisilerle gorusmeler gerceklestirilmistir. Iktisat alanindan farkli tasarlanmis ilk isletmecilik egitimi denemesi olarak nitelendirebilecegimiz ornek olay icin gorusmeler yoluyla sozlu tarih calismasi yapilmistir. Elde edilen bulgular, Birinci Isletme Idaresi Kursu ve sonrasindaki calismalarin isletme yoneticisi yetistirme baglaminda gosterilmis ilk cabalar oldugunu dogrulamakta; ayrica, gunumuz is dunyasi ve isletmecilik egitimi alani uzerindeki dogrudan ve dolayli etkileri yaninda ulasilamayan hedefleri de ortaya koymaktadir. Bu calisma, gunumuzde pek cok universite ve enstitude kurumlasmis organi...
Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi a... more Bu çalışmada, grup sargınlığının sosyal kaytarma ve iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda Çanakkale ili ve ilçelerindeki lojistik sektöründe faaliyet gösteren bir firma araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada anket tekniğinden yararlanılmıştır. Elde edilen veriler, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile korelasyon ve regresyon analizleriyle değerlendirilmiştir. Bulgular, grup sargınlığının alt boyutları olan grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği ile sosyal kaytarma davranışı ve iş tatmini arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir. Buna ek olarak araştırma modelinde yer alan grup sargınlığı (grubun sosyal bütünleşmesi- grubun sosyal çekiciliği ve grubun görev çekiciliği) bağımsız değişkeninin, sosyal kaytarma ve iş tatmini bağımlı değişkenlerini etkilediği ortaya konulmuştur.
Türkiye'de 1961 yılında kitlesel biçimde başlayan Avrupa ülkelerine işçi göçü, de-vamında pek çok... more Türkiye'de 1961 yılında kitlesel biçimde başlayan Avrupa ülkelerine işçi göçü, de-vamında pek çok büyük değişimin de öncüsü olmuştur. Sosyal yaşamda, iş, eğitim hayatında ve akla gelebilecek her türlü kamusal/bireysel alanda etkilerini nesillerdir yaşadığımız, hissettiğimiz bu olay, günümüze gelene kadar çok sayıda akademik ça-lışmanın ve siyasi tartışmanın konusunu oluşturmuştur. Bu çalışma ile 1964 yılında itibaren ortaya çıkmaya başlayan İşçi Şirketi Hareketi üzerinden, süreçler ortaya ko-nulmaya çalışılmıştır. Çalışmada konuyu daha somut kılabilmek için Avrupa ülkele-ri ve ağırlıkla Türkiye'de yaşanan 55 yıllık süreç, TÜRKSAN ve HASTAŞ şirketleri temelinde ele alınmıştır. Tüm sürece şahitlik etmiş, hatta paydaş olmuş iki ulusal gazetenin arşivinde, "Türksan, Hastaş, İşçi Şirketi ve Halk Şirketi" geçen tüm me-tinler belge ve veri seti haline getirilmiştir. Elde edilen 725 belge, haber, ilan/duyuru, reklam, köşe yazısı/görüş, araştırma başlıklarıyla sınıflandırılmıştır. TÜRKSAN ve HASTAŞ vakalarında yaşananları elde edilen belgeler üzerinden yorumlamak için araştırma soruları oluşturulmuş ve elde edilen belgeler ile bunlara yanıt aranmıştır. Özetle araştırmada, İşçi/Halk şirketi olarak isimlendirilen bu iki çok ortaklı kurulu-şun, üretim, pazarlama, finansman sorunlarına, akabinde ortaya çıkan sürdürülebilir-lik sıkıntıları aşmak için büyük kampanyalar ile yüzlerini tekrar tekrar Avrupa'daki Türk işçilerine, Halk'a dönmelerine, kampanyalarına, çıkar çatışmalarına, ortak ve ortak potansiyeli taşıyanlara olan vaatlerine, yaşanan tartışmalara, siyasilerin konuy-la ilişki ve dahillerine, süreç içerisinde ortaya çıkan hayal kırıklıklarına, iki girişimin yaşam öyküsü üzerinden değinilmiş, yaşananlar özetlenmiştir.
ABSTRACT
Labor emigration from Turkey to European Countries started in the early 1960s and this movement pioneered many great changes. The effects of this incident have been felt among generations in the fields of social, business, education and in any public and individual life up to this date, and it has also been subjected to many scholarly studies and political debates. This study puts forward very debatable processes of the case of Worker Company Movement started in 1964 with the image of financing private sector in Turkey. Two cases, TÜRKSAN and HASTAŞ, were analyzed to discuss 55 years of a process in European countries and in Turkey in order to make the subject more meaningful in the study. Archives of two national newspapers that witnessed all process and even became stakeholders were analyzed and all texts related to "Türksan, Hastaş, Worker Company and Public Company" collected and transformed into document and data sets. Obtained 725 documents were divided under the titles of news, announcement/declaration, commercial, col-umn/comments, and research. To interrogate and comment about the incidents in the cases of TÜRKSAN and HASTAŞ questions were formed and answers sought in the designated documents. In sum, the study stresses story of multi-partnered enterprises TÜRKSAN and HASTAŞ that following the production, marketing, and financial issues and subsequent sustainability problems how they repeatedly tried to lure Turkish workers in Europe and the public repeatedly, their campaigns, promises to partners and potential partners, interests conflicts, debates, politicians relations and their inclusion to the process and disappointments during the process.
“Örgütlerin Yönetimi” adlı bu kitap açık olarak, net olarak bir yönetim bilimi, icra edilmesi ger... more “Örgütlerin Yönetimi” adlı bu kitap açık olarak, net olarak bir yönetim bilimi, icra edilmesi gereken yönetim konuları kitabıdır. Yönetim gibi çok geniş - genel bir kavramdan, sorunsaldan ve çözüm stratejisinden söz edilince de, ister istemez genel konsept ve olgu olarak yönetimin tüm örgütler için geçerli olduğu yargısına varabiliriz. Evet, yönetim kâr amaçlı ve kâr amaçlı olmayan veyahut daha genel bir tema ile söylemek gerekirse gelir amaçlı tüm örgütlerde gerekli, geçerli bir faktördür, olgudur. Öyleyse, birbirlerine çelişik gibi görünen iki önermede bulunabiliriz: (1) Yönetim teorileri, modelleri, yaklaşımları ve kavramları tüm örgütler için aynıdır. (2) Yönetim teorileri, modelleri, yaklaşımları ve kavramları tüm örgütler için farklıdır. Evet, yönetim konularının neredeyse tamamı; liderlik, iletişim, kariyer, hiyerarşi, örgütsel öğrenme, örgütsel başarı, motivasyon istisnasız tüm örgütlerde söz konusudur, tüm örgütlerde geçerlidir. Ancak bazı örgütlerin kurumsal ve yasal karakterlerinden ve karakteristiklerinden kaynaklanan farklılıklar hatıra - akla getirildiğinde de bir takım yönetsel farklılıkların olacağı olağandır. Dolayısıyla bu kitapta “hangi kapsamda yönetim teorileri, modelleri, yaklaşımları ve kavramları ve bunlardan türetilen yönetim konuları, olguları tüm örgütler için geçerlidir; hangi kapsamda kurumsal farklılıklara bağlı olarak yönetim konuları faklılıklar arz etmekdedir” sorularına yanıt verilmektedir. Kavramsal - kuramsal açıdan yönetim tüm örgütlerden, örgütsel farklılıklardan bağımsız olarak açıklandı. Bir başka deyimle, her yerde evrensel olarak geçerli ve yerleşik yönetsel kurumlara yer verildi. Tematik açıdan yönetim konuları tüm örgütler için genel geçer olarak kaleme alındı. Motivasyon, örgütsel öğrenme, sanal öğrenme, örgüt yapıları, liderlik ve iletişim yapıları gibi yönetim konuları kâr amaçlı ve kâr amaçlı olmayan tüm örgütleri kapsayacak, tüm örgütlerde geçerli olacak şekilde yazıldı. Sonrasında da kurumsal farklılıkları, yasal farklılıkları gözeterek yönetim konuları, kavramları, yaklaşımları bu kurumlara, sadece bu kurumlara özel olarak açıklandı. Sözgelimi, siyasal partilerde yönetim, kamuda yönetim, yerelde yönetim, STK’larda yönetim konuları açıklandı. Aynı şekilde uluslararası işletmelerde, uluslararası örgütlerde yönetim konuları adı geçen kurumlara özgü kaleme alındı. Bu tarz bir işleyiş, çalışma tarzıyla da iki temel soru yanıtlanmış oldu: (1) Tüm örgütlerden kast edilen nedir? (2) Tüm örgütlerde aynen ve farklı uygulanacak yönetim konuları nelerdir? Kitabın içeriği bu iki sorunun yanıtıdır. Şekil 1A - 1B ve Şekil 2 bu iki sorunun şematik iki yanıtıdır. Tüm örgütler için aynı olan yönetim konularını ve farklı kurumsal - örgütler için farklı olan yönetim konularını açıklayarak aslında farklı örgütlerin kendilerinden farklı olan örgütlerden, eş anlatımla birbirlerinden de yönetim ilkesi, kavramı, anlayışı transfer etmelerine de zemin hazırlanmaktadır. Sözgelimi, kar amaçlı işletmelerin STK’lardan şeffaflık, saydamlık, eşitlik, adalet ve liyakat ilkelerini almaları; verimlilik, ekonomiklik, etkinlik ve üretkenlik ilkelerini de STK’lara iletmeleri olasıdır.
“Türk kültürü girişimci bir kültür müdür?” Bütün mesele bu soruya derinle-mesine bir analiz yapıl... more “Türk kültürü girişimci bir kültür müdür?” Bütün mesele bu soruya derinle-mesine bir analiz yapıldığında başlamaktadır. Soruyu esnafa, tüccara, memura, sanayiciye, ev hanımına, çiftçiye, üniversite mezununa, okuma yazma bilme-yene, kadına, gence, engelliye, yaşlıya, hangi demografik unsura yöneltirseniz yöneltin, muhtemelen, bireysel bir değerleme niteliğinde birbirinden bağımsız unsurlar barındıran ancak derinliğine inildiğinde ortak bir paydada toplanan, en azından algı temelinde benzer yanıtlar alınacaktır. Örneğin, Karadeniz kö-kenli bir vatandaşa “girişimci misinizdir?” diye sorarsanız bireysel bir değerle-me ile “evet” şeklinde bir yanıt almanız kuvvetle muhtemeldir. Zira kendisi, sürekli yağış alan, tarıma çok da elverişli olmayan, ekilebilir ürün sayısının kısıt-lı olduğu bir coğrafyada, beşkardeşin ortancası olarak doğmuştur. 1978 yılında başka çare bulamayarak, yeni bir yaşama başlamak için risk alarak gurbetin yollarına düşmüş ve soluğu Almanya’da almıştır. Birkaç sene çalıştığı televiz-yon fabrikasından ayrılarak, gençliğinden, Rize’deki günlerinden de bildiği kadarıyla Berlin’deki bekâr evine iki sokak ötedeki Türk mahallesinde bir ek-mek fırını açmıştır. Daha sonra Türkiye’deki ailesini de yanına aldırmış ve elbir-liği ile çalışarak zamanla işyerini büyütüp pastane haline getirmiştir. Üstelik gelinen noktada Alman müşterileri de ağırlıktadır... Ona sorarsanız “elbette girişimcidir…” Bir boşluk görmüş, yeteneklerini ve cesaretini risk alarak birleş-tirmiş, sonuçta kazançlı çıkmıştır. Soru genişletilip, “Peki sizce Türk insanı giri-şimci midir?” diye sorulduğunda ise altmış üç senelik ömrü, yaşadıkları göz önüne gelerek, “yok kardeşim… Bizim millet memur kafalıdır… Az da kazan-sa garanti paraya bakar. Ben hanımı bile fabrikadan ayrılırken zor ikna ettim… Memlekete para gönderemeyeceğimi zannetti…” cevabını almanız muhte-meldir. Yine aynı kişiye “peki çocuklarınızın aynı sizin gibi yaparak, kendi işle-rini kurmalarını ister misiniz?” diye sorulduğunda ise “Yok… İstemem… Çek-tiklerimi çekmesinler… Zordur iş açmak, kurmak… aldısı, verdisi… Küçük olan hava limanında çalışıyor… Büyüğü ise bankacı elhamdülillah…” şeklinde gelen yanıt da sizi şaşırtmamalıdır. Peki, birey olarak girişimcilikle ilgili bu ka-dar “kestirilemez” motivasyonlara sahip olmak, nerelerden, hangi yaşam kesit-lerinden beslenmektedir? İnsanlar neden girişimci olmayı, bir ihtiyaca cevap vermeyi, üretmeyi, takas etmeyi, satmayı ve başkasının emrinde çalışmamayı isterler? Ya da girişimci olmaktan, riske girmekten ölüm gibi korkar, alabildiği-ne mesafelenirler? Girişimci olmanın ya da girişimciliği hiç akla bile getirme-menin, toplumsal kökenleri nerelerdedir? Dahası, girişimciliğin toplumsal kö-kenleri var mıdır? Bir toplum için genellemeci bir bakış ile “girişimci” ya da “girişimci değil” demek mümkün müdür? Görüldüğü üzere bağlam bir top-lum, millet, ülke olunca soruların cevapları çok daha zor ve karmaşık hale gel-mektedir. Konuyu yine birey düzeyine getirirsek, üç kuşak memuriyette çalışmış bir aile-nin en genç mensubu, girişimci olmaya tereddütle bakarken, ailesinde hiç memurluk yapmış kimse olmayan kişi için tek yol girişimci olmak da olabilir. Ya da tam tersi… Bıkmıştır… Babalarının işlerini ayakta tutmak için verdiği mücadeleyi gözlemlemiş ve bu durum ona girişimciliği ve hatta “işinin patro-nu” olmayı bile olumsuz algılatmıştır. En iyisi garanti maaştır, memuriyettir… Olmadı özel sektör… Görüldüğü üzere demografik ve kültürel bağlam bireye girişimci tavır sergile-mesini ya da tamamen mesafeli durması motivasyonunu kolayca verebilir. Üniversitelerde, akademilerde işletme, ekonomi vb. gibi idari bilimler okuyan öğrencilere ve eğitim odağı olarak doğrudan girişimcilik gibi bir konuyla bağ-lantılı olmasa da her öğrenciye girişimciliğin önemi, kariyer yollarında alternatif olma durumunun aktarılması önemlidir. Zira günümüzde devlet, birincil istih-dam kaynağı olmaktan çıkmış, özel sektör de, pek çok nedenden ötürü genç insanlara cazip gelmeyecek şartlara sahip olabilir. Ancak konu kariyer olunca başka seçenekler de vardır… Öğrenciye, genç insanlara hem doğrudan hem de dolaylı olarak teorik, pratik aktarımlarla “girişimci olmak iyidir” anlamında yüklemeler yapılmalıdır. Anlaşılabildiği üzere girişimcilik konusu çetrefilli, çok boyutlu ve literatürde, sosyal yaşamda hep gündemde olan bir başlık durumundadır. Ülkemizde, konu üzerindeki tartışma ve soru işaretleri, toplulukçu kültürle, yaşanmışlıklar-la, savaşlarla, yokluklarla, gayrimüslim tebaayla, ekonomik krizlerle, asker bir millet olmakla, ülkenin komşularıyla, İslam coğrafyası ile ilişkilendirilip, açık-lanmaya çalışılsa da “Türk insanı girişimci midir? Değilse neden?” sorularına olabildiğince açıklayıcı cevaplar vermek, bir sonuca ulaşabilmek zor ancak ol-dukça anlamlı ve önemlidir. Peki, konu en azından tarihsel açıdan nereden itibaren ele alınmalıdır? İki bin yıllık bilinen Türk tarihinden mi? Anadolu’ya ayak basışımızdan mı? Balkan savaşlarından mı? 1950 ve 1980 sonrası liberal politikalardan mı? 1956 yılında ilk defa Amerikalılar tarafından ODTÜ bünyesinde oluşturulan işletme eğitimi veren okullardan mı? Bu çalışma konuyu kronolojik olarak Türk olarak nitelenen, Türkçe konuşan topluluklar için başlangıç noktası olarak ele alınan Orta Asya döneminden itibaren ele almaya çalışacaktır. Zira Türklerin girişimcilik kültürü denildiğinde ilk örneklerin buradan verilmesi bilimsellik açısından doğru olanıdır. Ardından konunun inanç, eğitim, coğrafya, siyaset unsurları ile ilişkisi irdelenecektir. Ardından yakın tarihe doğru gelinecek ve Anadolu üzerinde kurduğumuz medeniyetlerde sırasıyla girişimciliğimizin izi sürülecektir. En son olarak da bilim insanlarının, ülkelerin ve özelde Türk insanının girişimcilik düzeyini araş-tıran çalışmalara atıflar yapılacaktır. Çalışma özetle, Türkler’de girişimcilik konusunun tarihsel, inançsal ve sosyolo-jik köklerinin izini sürmeyi ve gelinen noktada, bulunulan yere nasıl ulaşıldığı-nı sebep ve sonuçlarıyla ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Çalışmanın amacı, 1954 yılında İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi bünyesinde kurulmuş olan İ... more Çalışmanın amacı, 1954 yılında İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi bünyesinde kurulmuş olan İşletme İktisadı Enstitüsü ve bu Enstitü'ye bağlı olarak oluşturulan ve işletme yüksek lisans eğitiminin ilk adımları olarak kabul edilebilecek İşletme İdaresi Kurslarını incelemektir. Bu amaçla, 1956 yılındaki Birinci İşletme İdaresi Kursunda öğretim üyesi, asistan ve kursiyer olarak bulunmuş kişilerle görüşmeler gerçekleştirilmiştir. İktisat alanından farklı tasarlanmış ilk işletmecilik eğitimi denemesi olarak nitelendirebileceğimiz örnek olay için görüşmeler yoluyla sözlü tarih çalışması yapılmıştır. Elde edilen bulgular, Birinci İşletme İdaresi Kursu ve sonrasındaki çalışmaların işletme yöneticisi yetiştirme bağlamında gösterilmiş ilk çabalar olduğunu doğrulamakta; ayrıca, günümüz iş dünyası ve işletmecilik eğitimi alanı üzerindeki doğrudan ve dolaylı etkileri yanında ulaşılamayan hedefleri de ortaya koymaktadır. Bu çalışma, günümüzde pek çok üniversite ve enstitüde kurumlaşmış organizasyonlar olarak yürütülen İşletme Yüksek Lisans Programlarının başlangıçtan bugüne nasıl evrildiğini, bu örnek olayı yaşamış kişilerin gözünden değerlendirmekte ve söz konusu döneme ışık tutmayı hedeflemektedir.
Uploads
ABSTRACT
Labor emigration from Turkey to European Countries started in the early 1960s and this movement pioneered many great changes. The effects of this incident have been felt among generations in the fields of social, business, education and in any public and individual life up to this date, and it has also been subjected to many scholarly studies and political debates. This study puts forward very debatable processes of the case of Worker Company Movement started in 1964 with the image of financing private sector in Turkey. Two cases, TÜRKSAN and HASTAŞ, were analyzed to discuss 55 years of a process in European countries and in Turkey in order to make the subject more meaningful in the study. Archives of two national newspapers that witnessed all process and even became stakeholders were analyzed and all texts related to "Türksan, Hastaş, Worker Company and Public Company" collected and transformed into document and data sets. Obtained 725 documents were divided under the titles of news, announcement/declaration, commercial, col-umn/comments, and research. To interrogate and comment about the incidents in the cases of TÜRKSAN and HASTAŞ questions were formed and answers sought in the designated documents. In sum, the study stresses story of multi-partnered enterprises TÜRKSAN and HASTAŞ that following the production, marketing, and financial issues and subsequent sustainability problems how they repeatedly tried to lure Turkish workers in Europe and the public repeatedly, their campaigns, promises to partners and potential partners, interests conflicts, debates, politicians relations and their inclusion to the process and disappointments during the process.
ABSTRACT
Labor emigration from Turkey to European Countries started in the early 1960s and this movement pioneered many great changes. The effects of this incident have been felt among generations in the fields of social, business, education and in any public and individual life up to this date, and it has also been subjected to many scholarly studies and political debates. This study puts forward very debatable processes of the case of Worker Company Movement started in 1964 with the image of financing private sector in Turkey. Two cases, TÜRKSAN and HASTAŞ, were analyzed to discuss 55 years of a process in European countries and in Turkey in order to make the subject more meaningful in the study. Archives of two national newspapers that witnessed all process and even became stakeholders were analyzed and all texts related to "Türksan, Hastaş, Worker Company and Public Company" collected and transformed into document and data sets. Obtained 725 documents were divided under the titles of news, announcement/declaration, commercial, col-umn/comments, and research. To interrogate and comment about the incidents in the cases of TÜRKSAN and HASTAŞ questions were formed and answers sought in the designated documents. In sum, the study stresses story of multi-partnered enterprises TÜRKSAN and HASTAŞ that following the production, marketing, and financial issues and subsequent sustainability problems how they repeatedly tried to lure Turkish workers in Europe and the public repeatedly, their campaigns, promises to partners and potential partners, interests conflicts, debates, politicians relations and their inclusion to the process and disappointments during the process.
Konuyu yine birey düzeyine getirirsek, üç kuşak memuriyette çalışmış bir aile-nin en genç mensubu, girişimci olmaya tereddütle bakarken, ailesinde hiç memurluk yapmış kimse olmayan kişi için tek yol girişimci olmak da olabilir. Ya da tam tersi… Bıkmıştır… Babalarının işlerini ayakta tutmak için verdiği mücadeleyi gözlemlemiş ve bu durum ona girişimciliği ve hatta “işinin patro-nu” olmayı bile olumsuz algılatmıştır. En iyisi garanti maaştır, memuriyettir… Olmadı özel sektör…
Görüldüğü üzere demografik ve kültürel bağlam bireye girişimci tavır sergile-mesini ya da tamamen mesafeli durması motivasyonunu kolayca verebilir. Üniversitelerde, akademilerde işletme, ekonomi vb. gibi idari bilimler okuyan öğrencilere ve eğitim odağı olarak doğrudan girişimcilik gibi bir konuyla bağ-lantılı olmasa da her öğrenciye girişimciliğin önemi, kariyer yollarında alternatif olma durumunun aktarılması önemlidir. Zira günümüzde devlet, birincil istih-dam kaynağı olmaktan çıkmış, özel sektör de, pek çok nedenden ötürü genç insanlara cazip gelmeyecek şartlara sahip olabilir. Ancak konu kariyer olunca başka seçenekler de vardır… Öğrenciye, genç insanlara hem doğrudan hem de dolaylı olarak teorik, pratik aktarımlarla “girişimci olmak iyidir” anlamında yüklemeler yapılmalıdır.
Anlaşılabildiği üzere girişimcilik konusu çetrefilli, çok boyutlu ve literatürde, sosyal yaşamda hep gündemde olan bir başlık durumundadır. Ülkemizde, konu üzerindeki tartışma ve soru işaretleri, toplulukçu kültürle, yaşanmışlıklar-la, savaşlarla, yokluklarla, gayrimüslim tebaayla, ekonomik krizlerle, asker bir millet olmakla, ülkenin komşularıyla, İslam coğrafyası ile ilişkilendirilip, açık-lanmaya çalışılsa da “Türk insanı girişimci midir? Değilse neden?” sorularına olabildiğince açıklayıcı cevaplar vermek, bir sonuca ulaşabilmek zor ancak ol-dukça anlamlı ve önemlidir.
Peki, konu en azından tarihsel açıdan nereden itibaren ele alınmalıdır? İki bin yıllık bilinen Türk tarihinden mi? Anadolu’ya ayak basışımızdan mı? Balkan savaşlarından mı? 1950 ve 1980 sonrası liberal politikalardan mı? 1956 yılında ilk defa Amerikalılar tarafından ODTÜ bünyesinde oluşturulan işletme eğitimi veren okullardan mı?
Bu çalışma konuyu kronolojik olarak Türk olarak nitelenen, Türkçe konuşan topluluklar için başlangıç noktası olarak ele alınan Orta Asya döneminden itibaren ele almaya çalışacaktır. Zira Türklerin girişimcilik kültürü denildiğinde ilk örneklerin buradan verilmesi bilimsellik açısından doğru olanıdır. Ardından konunun inanç, eğitim, coğrafya, siyaset unsurları ile ilişkisi irdelenecektir. Ardından yakın tarihe doğru gelinecek ve Anadolu üzerinde kurduğumuz medeniyetlerde sırasıyla girişimciliğimizin izi sürülecektir. En son olarak da bilim insanlarının, ülkelerin ve özelde Türk insanının girişimcilik düzeyini araş-tıran çalışmalara atıflar yapılacaktır.
Çalışma özetle, Türkler’de girişimcilik konusunun tarihsel, inançsal ve sosyolo-jik köklerinin izini sürmeyi ve gelinen noktada, bulunulan yere nasıl ulaşıldığı-nı sebep ve sonuçlarıyla ortaya koymayı amaçlamaktadır.