Txeboksary
Txeboksary Чебоксары | |||
---|---|---|---|
Errusiaren banaketa administratiboa | |||
![]() | |||
| |||
Administrazioa | |||
Estatu burujabe | ![]() | ||
Errusiako errepublikak | ![]() | ||
Alkatea | Oleg Kortunov (en) ![]() | ||
Izen ofiziala | errusieraz: Чебокса́ры txuvaxeraz: Шупашкар | ||
Jatorrizko izena | Чебоксары | ||
Posta kodea | 428000–428038 | ||
Geografia | |||
Koordenatuak | 56°08′N 47°15′E / 56.13°N 47.25°E | ||
![]() | |||
Azalera | 250,87 km² | ||
Altuera | 150 | ||
Demografia | |||
Biztanleria | 489.498 (2017)![]() | ||
Dentsitatea | 1.951 bizt/km² | ||
Informazio gehigarria | |||
Sorrera | 1469 | ||
Telefono aurrizkia | 8352 | ||
Ordu eremua | UTC+03:00 | ||
Hiri senidetuak | Antalya, Eger, Santa Clara, Krasnoiarsk eta Penza | ||
Hizkuntza ofiziala | txuvaxera eta errusiera | ||
http://www.gcheb.cap.ru |
Txeboksary[1] (errusieraz: Чебокса́ры; txuvaxeraz: Шупашкар, Šupaškar) erdialdeko Errusiako hiri eta ibai-portua da, Volgaren ertzean dagoena. Txuvaxiaren hiriburua da. 2010ean 453.721 biztanle zituen[2].
Historia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Idatziz jasotako Txeboksaryri buruzko lehenengo agiria 1469. urtekoa da, errusiar soldaduek hiritik igaro zirelako, Kazango khanerrira bidean. Hala ere, aztarnek antzinagoko datuak ematen dituzte: XIII. menderako, bertan Veda Suvar bulgariar hiria zegoen, eta mongolak sartu ziren hirian geroago.
1555. urtean errusiarrek gotorlekua eraiki zuten eta kokalekua ere ipini zuten bertan. XVII. mende amaierarako Volga eskualdeko merkataritza-hiri garrantzitsua zen. 1781. urtean Kazan probintziako hiriburu izendatu zuten. XX. mende hasieran 5.500 biztanle inguru zeuden hirian, eta zerrategia eta lantegi txiki mordoa zeuden.
1939. urtean trenbidez Kanax hiriarekin lotu zutenetik, hazkunde eta garapen handia izan zuen, ekonomia-gune garrantzitsu bihurtuz. 1965. urterako 163.000 biztanle zituen.
Txeboksaryn hogeita bost eliza eta lau monasterio daude, XVI. mendetik hona eraikitakoak.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]1897 | 1926 | 1939 | 1959 | 1970 | 1979 | 1989 | 2002 | 2010 |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
4 600 | 9 000 | 31 000 | 94 000 | 209 000 | 307 600 | 419 592 | 440 621 | 453 721 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Industria-jarduera hauek dira nagusiak: ehungintza, zurgintza eta larruzko gaiak. Zentral hidroelektriko bat ere dago.
Hezkuntza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Txuvaxia Ulianov Unibertsitate Estatala dago Txeboksaryn.
Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Txeboksaryn klima kontinental hezea dago, Dfb Köppen klima sailkapenaren arabera. Neguak oso hotzak eta udak freskoak izaten dira. Azaro amaieratik martxo amaiera arte, lurra elurrez estalirik egoten da.
![]() ![]() | |||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | -9.4 | -7.4 | -1.5 | 8.5 | 18.4 | 22.2 | 24.2 | 22.0 | 15.5 | 6.6 | -1.2 | -6.2 | 7.6 |
Batez besteko tenperatura (ºC) | −12.9 | −10.7 | −5.1 | 4.3 | 12.6 | 16.6 | 18.8 | 16.6 | 10.6 | 3.1 | −3.4 | −9.1 | 3.5 |
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | -16.4 | -14.1 | -8.5 | 0.4 | 7.7 | 11.9 | 14.4 | 12.4 | 7.2 | 0.8 | -5.8 | -12.2 | -0.2 |
Pilatutako prezipitazioa (mm) | 30 | 24 | 24 | 35 | 40 | 66 | 71 | 64 | 54 | 53 | 43 | 34 | 538 |
Prezipitazio egunak (≥ ) | 9 | 7 | 6 | 7 | 7 | 10 | 10 | 9 | 9 | 11 | 10 | 9 | 104 |
Iturria: worldweather.org [3] |
Iruditegia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]-
Errepublikaren plaza eta Nekazaritza akademia.
-
Ama Babeslearen monumentua.
-
Andre Mariaren Aurkezpena katedrala (1651).
-
Novoiuzhny barrutia.