Marx ve Engels'in eserleri, sanayi kentlerinin toplumsal ve kültürel dinamikleri ve dönemin siyas... more Marx ve Engels'in eserleri, sanayi kentlerinin toplumsal ve kültürel dinamikleri ve dönemin siyasal gelişmeleri içinde işçi sınıfının sergilediği değişken, parçalı ve heterojen özellikler bakımından hayli zengin betimlemeler içerir. Bu bağlamda karşımıza çıkan tartışmalı kavramlardan biri de lümpenliktir. Marksist klasiklerde lümpen (proletarya) kavramının kullanımına ilişkin literatür, genelde ve ağırlıkla Marx'ın Fransız devrimi üçlemesine ve deklase yoksulların karşı-devrim lehine üstlendiği role ilişkin vurguya odaklanmaktadır. Oysa Engels'in İngiltere'de Emekçi Sınıfların Durumu adlı çalışması başta olmak üzere dönemin işçi sınıfı kimliği ve kültürüne dair canlı tasvirleri, bu tartışmanın kapsamının çok daha geniş bir bağlama oturduğuna işaret etmektedir: işçi sınıfının toplumsal ve siyasal devrimin taşıyıcı öznesi olarak etiko-politik inşası. Bu çerçevede makale, Engels'in çalışmalarını merkeze alarak şu sorulara odaklanacaktır: Lümpen kategorisinin üretim ilişkileri temelli yapısal sınıf analizinde analitik bir işlevi var mıdır? İşçi sınıfının siyasal failliği ve potansiyeli üzerine tartışmalarda, özellikle de Marksizmin kendini dönemin diğer.siyasal akımlardan ayrıştırma çabasında lümpen kavramı nereye oturmaktadır? Ahlaki bir dejenerasyon iması taşıyan lümpen sıfatının Marksist klasiklerdeki kullanımı, 19. yüzyıl egemen burjuva ahlakı ile ilişkisi bağlamında nasıl değerlendirilebilir?
One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey ... more One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey was both the quantitative and qualitative deficiencies in terms of industrial labor force. State-run enterprises of Sümerbank and Etibank, which were established in that period, did not only lead the drive for industrialization, but also for handling the labor force problems including high rates of worker rotation, lack of skilled workers, or the issue of peasant-workers, and initiated several programs and facilities which had crucial consequences as far as the formation of an industrial working class and the reproduction of industrial labor force were concerned. The article focuses on three of them-housing, nutrition and health programs-by examining the evaluations of the bureaucrats and factory managements as well as the experiences and reactions of the Etibank and Sümerbank workers.
Öz Makale Ortadoğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Bat... more Öz Makale Ortadoğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Batı ikiliği bağlamında nasıl ele alındığına ve Arap Baharı'na ilişkin analizlerde bu kavramsal setlere dair ne tür değişimler ya da süreklilikler gözlendiğine bakmaktadır. İlk bölümde söz konusu ikiliklerin kültürelci ve özcü kaynakları ve bunlara dönük itirazları içeren literatürdeki temel tartışmalar kapsamlı bir eleştirel incelemeden geçirildikten sonra, Arap Baharı Ortadoğu sekülerizmine dair bu tartışmalara referansla değerlendirilmektedir. Özellikle, sokağa dökülen kitlelerin önemli bir kesitinin sosyokültürel özellikleri ve öne çıkan yoksulluk, adaletsizlik, otoriterlik gibi temaların Batı'da son yıllardaki protesto hareketlerine benzetilmesi ve bu bağlamda Doğu-Batı özcü ikiliğinin aşılması tezleri incelenmektedir. Öte yandan bu ikilikle birlikte dinsellik ve sekülerliğin siyasal içeriğinin görünmezleşerek, kimi örneklerde özellikle sekülerliğin tümüyle bir "kültürel jeste" indirgenmesi tartışılmaktadır.
Makale Orta Doğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Batı ... more Makale Orta Doğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Batı ikiliği bağlamında nasıl ele alındığına ve Arap Baharı’na ilişkin analizlerde bu kavramsal setlere dair ne tür değişimler ya da süreklilikler gözlendiğine bakmaktadır. İlk bölümde söz konusu ikiliklerin kültürelci ve özcü kaynakları ve bunlara dönük itirazları içeren literatürdeki temel tartışmalar kapsamlı bir eleştirel incelemeden geçirildikten sonra, Arap Baharı Orta Doğu sekülerizmine dair bu tartışmalara referansla değerlendirilmektedir. Özellikle sokağa dökülen kitlelerin önemli bir kesitinin sosyokültürel özellikleri ve öne çıkan yoksulluk, adaletsizlik, otoriterlik gibi temaların Batı’da son yıllardaki protesto hareketlerine benzetilmesi ve bu bağlamda Doğu-Batı özcü ikiliğinin aşılması tezleri incelenmektedir. Öte yandan, bu ikilikle birlikte dinsellik ve sekülerliğin siyasal içeriğinin görünmezleşerek, kimi örneklerde özellikle sekülerliğin tümüyle “kültürel jeste” indirgenmesi...
İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2018
One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey ... more One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey was both the quantitative and qualitative deficiencies in terms of industrial labor force. State-run enterprises of Sümerbank and Etibank, which were established in that period, did not only lead the drive for industrialization, but also for handling the labor force problems including high rates of worker rotation, lack of skilled workers, or the issue of peasant-workers, and initiated several programs and facilities which had crucial consequences as far as the formation of an industrial working class and the reproduction of industrial labor force were concerned. The article focuses on three of them -housing, nutrition and health programs- by examining the evaluations of the bureaucrats and factory managements as well as the experiences and reactions of the Etibank and Sümerbank workers.
Marx ve Engels'in eserleri, sanayi kentlerinin toplumsal ve kültürel dinamikleri ve dönemin siyas... more Marx ve Engels'in eserleri, sanayi kentlerinin toplumsal ve kültürel dinamikleri ve dönemin siyasal gelişmeleri içinde işçi sınıfının sergilediği değişken, parçalı ve heterojen özellikler bakımından hayli zengin betimlemeler içerir. Bu bağlamda karşımıza çıkan tartışmalı kavramlardan biri de lümpenliktir. Marksist klasiklerde lümpen (proletarya) kavramının kullanımına ilişkin literatür, genelde ve ağırlıkla Marx'ın Fransız devrimi üçlemesine ve deklase yoksulların karşı-devrim lehine üstlendiği role ilişkin vurguya odaklanmaktadır. Oysa Engels'in İngiltere'de Emekçi Sınıfların Durumu adlı çalışması başta olmak üzere dönemin işçi sınıfı kimliği ve kültürüne dair canlı tasvirleri, bu tartışmanın kapsamının çok daha geniş bir bağlama oturduğuna işaret etmektedir: işçi sınıfının toplumsal ve siyasal devrimin taşıyıcı öznesi olarak etiko-politik inşası. Bu çerçevede makale, Engels'in çalışmalarını merkeze alarak şu sorulara odaklanacaktır: Lümpen kategorisinin üretim ilişkileri temelli yapısal sınıf analizinde analitik bir işlevi var mıdır? İşçi sınıfının siyasal failliği ve potansiyeli üzerine tartışmalarda, özellikle de Marksizmin kendini dönemin diğer.siyasal akımlardan ayrıştırma çabasında lümpen kavramı nereye oturmaktadır? Ahlaki bir dejenerasyon iması taşıyan lümpen sıfatının Marksist klasiklerdeki kullanımı, 19. yüzyıl egemen burjuva ahlakı ile ilişkisi bağlamında nasıl değerlendirilebilir?
One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey ... more One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey was both the quantitative and qualitative deficiencies in terms of industrial labor force. State-run enterprises of Sümerbank and Etibank, which were established in that period, did not only lead the drive for industrialization, but also for handling the labor force problems including high rates of worker rotation, lack of skilled workers, or the issue of peasant-workers, and initiated several programs and facilities which had crucial consequences as far as the formation of an industrial working class and the reproduction of industrial labor force were concerned. The article focuses on three of them-housing, nutrition and health programs-by examining the evaluations of the bureaucrats and factory managements as well as the experiences and reactions of the Etibank and Sümerbank workers.
Öz Makale Ortadoğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Bat... more Öz Makale Ortadoğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Batı ikiliği bağlamında nasıl ele alındığına ve Arap Baharı'na ilişkin analizlerde bu kavramsal setlere dair ne tür değişimler ya da süreklilikler gözlendiğine bakmaktadır. İlk bölümde söz konusu ikiliklerin kültürelci ve özcü kaynakları ve bunlara dönük itirazları içeren literatürdeki temel tartışmalar kapsamlı bir eleştirel incelemeden geçirildikten sonra, Arap Baharı Ortadoğu sekülerizmine dair bu tartışmalara referansla değerlendirilmektedir. Özellikle, sokağa dökülen kitlelerin önemli bir kesitinin sosyokültürel özellikleri ve öne çıkan yoksulluk, adaletsizlik, otoriterlik gibi temaların Batı'da son yıllardaki protesto hareketlerine benzetilmesi ve bu bağlamda Doğu-Batı özcü ikiliğinin aşılması tezleri incelenmektedir. Öte yandan bu ikilikle birlikte dinsellik ve sekülerliğin siyasal içeriğinin görünmezleşerek, kimi örneklerde özellikle sekülerliğin tümüyle bir "kültürel jeste" indirgenmesi tartışılmaktadır.
Makale Orta Doğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Batı ... more Makale Orta Doğu siyasetinde seküler/izm ve dinsellik ilişkisinin yerel-evrensel ya da Doğu-Batı ikiliği bağlamında nasıl ele alındığına ve Arap Baharı’na ilişkin analizlerde bu kavramsal setlere dair ne tür değişimler ya da süreklilikler gözlendiğine bakmaktadır. İlk bölümde söz konusu ikiliklerin kültürelci ve özcü kaynakları ve bunlara dönük itirazları içeren literatürdeki temel tartışmalar kapsamlı bir eleştirel incelemeden geçirildikten sonra, Arap Baharı Orta Doğu sekülerizmine dair bu tartışmalara referansla değerlendirilmektedir. Özellikle sokağa dökülen kitlelerin önemli bir kesitinin sosyokültürel özellikleri ve öne çıkan yoksulluk, adaletsizlik, otoriterlik gibi temaların Batı’da son yıllardaki protesto hareketlerine benzetilmesi ve bu bağlamda Doğu-Batı özcü ikiliğinin aşılması tezleri incelenmektedir. Öte yandan, bu ikilikle birlikte dinsellik ve sekülerliğin siyasal içeriğinin görünmezleşerek, kimi örneklerde özellikle sekülerliğin tümüyle “kültürel jeste” indirgenmesi...
İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2018
One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey ... more One of the major problems of the statist industrialization policies in 1930s and 1940s in Turkey was both the quantitative and qualitative deficiencies in terms of industrial labor force. State-run enterprises of Sümerbank and Etibank, which were established in that period, did not only lead the drive for industrialization, but also for handling the labor force problems including high rates of worker rotation, lack of skilled workers, or the issue of peasant-workers, and initiated several programs and facilities which had crucial consequences as far as the formation of an industrial working class and the reproduction of industrial labor force were concerned. The article focuses on three of them -housing, nutrition and health programs- by examining the evaluations of the bureaucrats and factory managements as well as the experiences and reactions of the Etibank and Sümerbank workers.
Uploads