“Belleklerdeki Dersim ‘38”, Tarih Vakfı’nın 2010-2011 yıllarında “Belleklerdeki Dersim ‘38: Kuşak... more “Belleklerdeki Dersim ‘38”, Tarih Vakfı’nın 2010-2011 yıllarında “Belleklerdeki Dersim ‘38: Kuşaklararası Sözlü Tarih Projesi” kapsamında Global Dialogue Vakfı ve Finlandiya Büyükelçiliği’nin (Ankara) mali desteğiyle yürütülen alan çalışmasının bulguları ile hazırlanmıştır. Proje, Türkiye içi ve dışından farklı şehirlerde ikamet eden farklı kuşaklardan 125’i Dersim kökenli toplam 146 kişi ile görüşmeler yapılarak gerçekleştirildi. Geçmişte Dersim ‘38’e dair yayımlanmış onlarca çeşitli kaynağın ya resmi ya da muhalif ideolojiler çerçevesinde şekillenmesi olaylar üzerine ortaya konan kaynakların siyasal söylem alanları içerisine hapsedilmesine yol açmıştır. “Belleklerdeki Dersim ‘38 Kuşaklararası Sözlü Tarih Projesi” ise bahsi geçen bu eksikliklerin bertaraf edilmesi çabası ile kurgulandı.
Demiryolundan Petrole Chester Projesi (1908-1923), 2000
Bu çalışmanın en genel amacı, Avrupa'nın Avrupa-dışı ile ilişkilerini
anlama konusunda, farklı di... more Bu çalışmanın en genel amacı, Avrupa'nın Avrupa-dışı ile ilişkilerini anlama konusunda, farklı disiplinlerden bilim adamları tarafından geliştirilmiş teori ve modelleri, belli bir tarihsel "örnek-olay"ı ele alarak tartışmak ve geliştirdiğim teoriyi/modeli sunmaktır. Bu nedenle çalışmanın ilk bölümünde, bu bağlamda konunun kuramsal ve kavramsal çerçevesi verilerek, tezler tartışılmıştır.
Öğretmenlerin, Aktivistlerin ve Medyanın Gözünden Yaşayan Diller ve Lehçeler Seçmeli Dersi , 2022
Literatür taraması, çalıştay ve saha çalışmaları aracılığıyla söz konusu süreci izleyerek, elde... more Literatür taraması, çalıştay ve saha çalışmaları aracılığıyla söz konusu süreci izleyerek, elde edilen bilgi ve deneyimleri sistemli bir şekilde bir araya toplayan bu rapor, son yıllarda iyice gündemden düşen YDL kapsamında SDD sorununu Lazca örneğine odaklanılarak dil hakları bağlamında yeniden hatırlatmayı ve seçmeli derslerin bu sorunun çözümüne sunduğu veya sunacağı olası katkıyı tartışmaya açmayı amaçlamaktadır.
Sahipsiz Bir Hak: Dil Hakları Bağlamında Yaşayan Diller ve Lehçeler Seçmeli Dersi: Lazca Örneği (2012-2021), 2021
Elinizdeki bu rapor, dil hakları bağlamında, bu süreci Lazca özelinde incelemeye ve aktarmaya ça... more Elinizdeki bu rapor, dil hakları bağlamında, bu süreci Lazca özelinde incelemeye ve aktarmaya çalışmaktadır. Konu, hukuki ve tarihi arkaplanıyla ve tüm boyutlarıyla incelenmiştir. Türkiye’deki anadili sorunu ve tartışmaları, insan hakları açısından anadili öğretimi ve anadilinde eğitim ve uluslararası ve ulusal mevzuat gibi konular, rapor kapsamında değerlendirilmeye çalışılmıştır.
2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitapları... more 2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitaplarında Osmanlı-Türk İmajı" konulu TÜBİTAK 1001 projesinin sonuçlarını içeren bu eserde toplam 14 ülkenin (Bosna-Hersek, Sırbistan, Karadağ, Hırvatistan, Kosova, Makedonya, Arnavutluk, Bulgaristan, Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi, Ermenistan, Azerbaycan, Rusya ve Gürcistan) tarih ders kitapları incelenmiştir. Bölge dillerine hakim uzmanlardan oluşan yazar kadrosu ile şimdiye kadar hazırlanmış en kapsamlı çalışma ortaya konmuştur. Proje sonuçlarını içeren bu eser 2020 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi yayını olarak basılmıştır.
History Education in Schools in Turkey and Armenia: A Critique and Alternatives, 2019
This publication is a joint endeavor of a network of history educators, historians as well as oth... more This publication is a joint endeavor of a network of history educators, historians as well as other social scientists, and conflict transformation practitioners from Turkey and Armenia. The aim of this publication is to analyze the history education models and the narratives in the current school textbooks of history in these countries challenging the image of the “other” as an “enemy”. The publication also aims at contributing to the transformation of the current exclusivist narratives and developing and advocating for inclusive, multiperspective, and conflict-sensitive content and approaches to history education in Turkey and Armenia.
Bülent Bilmez, Gülay Kayacan ve Şükrü Aslan tarafından kaleme alınan bu çalışmada temel olarak De... more Bülent Bilmez, Gülay Kayacan ve Şükrü Aslan tarafından kaleme alınan bu çalışmada temel olarak Dersim ‘38 algısı ve bu algının kuşaklararası aktarımı ele alınıyor. Sözlü tarih alan araştırmasında Türkiye’nin 20 ilinin yanı sıra Basel, Berlin, Toronto ve Viyana’da farklı kuşaklardan, 125'i Dersim kökenli olmak üzere toplam 146 kişiyle yapılan görüşmelerden seçilen 81 kişinin anlatısına kitapta yer veriliyor.
Hacı Bektaş Veli – Dönemi ve Hayatı Üzerine Metinler, 2022
Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bek... more Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bektaş Veli Anma Yılı ilan edilmesi vesilesiyle İBB Kütüphane ve Müzeler Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen faaliyetler kapsamında yayınlanan bu kitap, Hacı Bektaş Veli hakkında bugün sahip olunan bilgileri borçlu olduğumuz yazarların temel metinlerden kesitleri bir araya getirmektedir.
Bu kitapta yer alan yazılar, 18, 19, 25 ve 26 Temmuz 2020 tarihlerinde düzenlenen “Dilsel Çeşitli... more Bu kitapta yer alan yazılar, 18, 19, 25 ve 26 Temmuz 2020 tarihlerinde düzenlenen “Dilsel Çeşitlilik ve Dil Hakları” konulu (programı ekte bulunan) çalıştaylar dizisinde farklı ülkelerden uzmanlar tarafından sunulan tebliğlere dayanıyor. İstanbul Friedrich Naumann Vakfı’nın katkıları ve Dil Hakları İzleme, Belgeleme ve Raporlama Ağı (DHİBRA) desteği ile İstanbul Bilgi Üniversitesi Türkiye Kültürleri Araştırma Grubu tarafından düzenlenen çalıştay dizisinin ilk üçünde, dilsel çoğulluk ve dil hakları meselesi değişik boyutlarıyla ele alındı. Çalıştayın son oturumunda ise dil haklarına göndermeyle, genelde insan hakları izleme ve raporlama meselesi, alanın en deneyimli ve birikimli isimleri tarafından ele alındı. Daha çok izlenim ve deneyim aktarımı niteliğindeki bu oturumda sunulan tebliğlerden üçü, gözden geçirilmiş versiyonlarıyla bu kitabın son bölümünü oluşturuyor. Diğer oturumlarda sunulan tebliğlerin hepsi de yazarları tarafından elden geçirilmiş olduğu gibi, birçok sunum bu kitap için yeniden yazılmış makale formatında burada yer almaktadır.
Tarih Vakfı’nın kuruluşunun yirminci yılı olan 2011’de düzenlenen “Cumhuriyet Tarihinin Tartışmal... more Tarih Vakfı’nın kuruluşunun yirminci yılı olan 2011’de düzenlenen “Cumhuriyet Tarihinin Tartışmalı Konuları” başlıklı konferans üç amaç gütmüştür: eleştirel yeniden bakış ve sentez aracılığı ile bolca tartışılan yakın tarihi ele almak, bu konudaki tarihyazımının eleştirel analizini yapmak, faaliyetleri ve yayınlarıyla Tarih Vakfı’nın yerine dair bir özeleştiri getirmek. Bu konular üzerine büyük katkı sunan ve sonradan yazarları tarafından makale haline getirilen konferans tebliğleri sonucu ortaya çıkan bu kitap, Cumhuriyet tarihindeki tartışmalı konuları eleştirel bir gözle yeniden okuma olanağı sağlıyor. “Kuruluş-kurtuluş anlatıları”, “Darbeler ve demokrasi arasında siyasi yaşam”, “Sınıf, kimlik, devlet ve birey”, “Kazananları ve kaybedenleriyle iktisat politikaları” olarak dört başlık altında toplanan makaleler Mustafa Kemal ve Nutuk, darbeler, din politikaları, siyasi parti yasakları, azınlık, kadın ve LGBTI+ gruplara politik yaklaşım ve Cumhuriyet dönemindeki ekonomik gelişmeler gibi tema ve konular etrafında şekilleniyor ve alanında önde gelen isimlerden okuyuculara ulaşıyor.
Tertele (1937-38): Cumhurunu Tehdit Olarak Gören Cumhuriyetin İç Fetih Sürecinde Dersim 1937-38’i Anlamlandırma Çabası/Cumhuriyet Ve Kürtler, 2023
Cumhuriyet’in iç-fetih sürecinin (1925-1950) bir parçası olarak Dersim’de yaşanan fetih süreci ... more Cumhuriyet’in iç-fetih sürecinin (1925-1950) bir parçası olarak Dersim’de yaşanan fetih süreci (1935-47) kapsamında, 1937 ve özellikle 1938 yılında yaşananları nasıl adlandırmamız gerektiğini ve bu bağlamda detayları bir yana bırakarak, mevcut literatürde yeterince işlenmiş olan bu yaşananları ‘soykırım’ olarak adlandırarak bu yazıya başlamak, meseleyi doğru anlamamıza ve anlamlandırmamıza yardımcı olacaktır.
Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bekta... more Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bektaş Veli Anma Yılı ilan edilmesi vesilesiyle İBB Kütüphane ve Müzeler Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen faaliyetler kapsamında yayınlanan bu kitap, Hacı Bektaş Veli hakkında bugün sahip olunan bilgileri borçlu olduğumuz yazarların temel metinlerden kesitleri bir araya getirmektedir. Bu vesileyle Anadolu’da aşkın ve aydınlığın kaynağı olmuş Hacı Bektaş Veli’yi saygıyla anarken, bir yandan da bu konudaki birikime katkı sunmuş araştırmacıları saygıyla selamlamayı amaçlamaktayız.
The Turkish Language Reform and Beyond: A Never-Ending Story?/Turkish Language as a Victim of Turkist Policies in Modern Turkey: Language Standardization and Alphabet Reform as a Process of Self-Assimilation, 2021
This article is based on a simple and bold argument: Standardization through nationalist language... more This article is based on a simple and bold argument: Standardization through nationalist language planning/engineering as a modern phenomenon leads always to the impoverishment of linguistic plurality not only in terms of linguistic diversity in a region/country (that is, on the horizontal level), but also within the very language cherished and ‘planned’ as the ‘standard’ official language by its nationalist defenders (that is, on the vertical dimension).
Türkiye’de dilsel çoğulluk konusuyla ilgili tartışmalar için genel bir teorik-kavramsal çerçeve ... more Türkiye’de dilsel çoğulluk konusuyla ilgili tartışmalar için genel bir teorik-kavramsal çerçeve ve genel panorama
Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitaplarında Osmanlı-Türk İmajı, 2020
2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitapları... more 2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitaplarında Osmanlı-Türk İmajı" konulu TÜBİTAK 1001 projesinin sonuçlarını içeren bu eserde toplam 14 ülkenin (Bosna-Hersek, Sırbistan, Karadağ, Hırvatistan, Kosova, Makedonya, Arnavutluk, Bulgaristan, Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi, Ermenistan, Azerbaycan, Rusya ve Gürcistan) tarih ders kitapları incelenmiştir. Bölge dillerine hakim uzmanlardan oluşan yazar kadrosu ile şimdiye kadar hazırlanmış en kapsamlı çalışma ortaya konmuştur. Proje sonuçlarını içeren bu eser 2020 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi yayını olarak basılmıştır.
Şemseddin Sami Farshëri’nin Bazı Metinlerde Arnavut ve Türk ‘Biz’inin İnşasına Katkıda Bulunan Otoktonluk ve Köken Mitleri, 2014
Bu yazı çağdaş Türkiye ve Arnavutluk’ta sırasıyla Türk ve Arnavut ulusçuluğunun kurucularından ... more Bu yazı çağdaş Türkiye ve Arnavutluk’ta sırasıyla Türk ve Arnavut ulusçuluğunun kurucularından biri olarak nitelenegelen Osmanlı entelektüeli Şemseddin Sami Frasheri’nin (1850-1904) bu kurucu tavrı temsil eden kimi önemli metinlerine odaklanıyor. Arnavutluk’ta Sami Frasheri, Türkiye’de Şemseddin (Şemsettin) Sami olarak tanınan yazardan bu yazıda, objektif olma kaygısı gereği ya tam adı verilerek ya da sadece Sami olarak söz edilecektir.
İki günlük bir konferansta hem yakın tarihe, hem tarihyazımına, hem de kendisine bakmaya çalışa... more İki günlük bir konferansta hem yakın tarihe, hem tarihyazımına, hem de kendisine bakmaya çalışan Tarih Vakfi’nın bugüne kadarki faaliyetleri ve özellikle yayınları dikkate alındığında, yirmi yılda (projeler, etkinlikler, yayınladığı kitaplar ve Toplumsal TariKteki yazılar üzerinden) oldukça geniş bir yelpazede hem konu hem de yöntem bağlamında çığır açıcı işlerin yapıldığı söylenebilir. Ancak henüz yeterli sayıda çalışmanın ortaya çıkarıldığını söylemek mümkün değildir.
Kara Vagon: Dersim-Kırım ve Sürgün/Sözlü tarih ve Belgesel Film Aracılığıyla Bir Kıyımla Yüzleşmek ve Hesaplaşmak, 2012
Cumhuriyet tarihinin belki de en travmatik olayı sayılabilecek Dersim’38 ile sözlü tarih, belgese... more Cumhuriyet tarihinin belki de en travmatik olayı sayılabilecek Dersim’38 ile sözlü tarih, belgeseller ve farklı türlerde çalışmalar yoluyla hesaplaşmak ve yüzleşmek önemlidir. Fakat bu çalışmaların hakkettiği yeri bulması için Dersim '38 gibi zorlu bir vakanın tarih boyunca nasıl algılandığının tespit edilmesi ve bugüne kadar toplumsal hafızadaki farklı algıları ve bunların inşa sürecini ele almakta yarar var.
Untold Histories of the Middle East: Recovering Voices from the 19th and 20th Centuries, 2011
This chapter discusses the different approaches in Turkey to the so-called Çerkes Ethem Incident'... more This chapter discusses the different approaches in Turkey to the so-called Çerkes Ethem Incident' (Çerkes Ethem Olayı) and the resulting variety of images of Ethem himself, by depicting some controversial issues in the historiography. Instead of describing extensively the life of Çerkes Ethem or his activities during the Turkish war of independence, this chapter aims to illuminate his place in the Turkish historiography.
“Belleklerdeki Dersim ‘38”, Tarih Vakfı’nın 2010-2011 yıllarında “Belleklerdeki Dersim ‘38: Kuşak... more “Belleklerdeki Dersim ‘38”, Tarih Vakfı’nın 2010-2011 yıllarında “Belleklerdeki Dersim ‘38: Kuşaklararası Sözlü Tarih Projesi” kapsamında Global Dialogue Vakfı ve Finlandiya Büyükelçiliği’nin (Ankara) mali desteğiyle yürütülen alan çalışmasının bulguları ile hazırlanmıştır. Proje, Türkiye içi ve dışından farklı şehirlerde ikamet eden farklı kuşaklardan 125’i Dersim kökenli toplam 146 kişi ile görüşmeler yapılarak gerçekleştirildi. Geçmişte Dersim ‘38’e dair yayımlanmış onlarca çeşitli kaynağın ya resmi ya da muhalif ideolojiler çerçevesinde şekillenmesi olaylar üzerine ortaya konan kaynakların siyasal söylem alanları içerisine hapsedilmesine yol açmıştır. “Belleklerdeki Dersim ‘38 Kuşaklararası Sözlü Tarih Projesi” ise bahsi geçen bu eksikliklerin bertaraf edilmesi çabası ile kurgulandı.
Demiryolundan Petrole Chester Projesi (1908-1923), 2000
Bu çalışmanın en genel amacı, Avrupa'nın Avrupa-dışı ile ilişkilerini
anlama konusunda, farklı di... more Bu çalışmanın en genel amacı, Avrupa'nın Avrupa-dışı ile ilişkilerini anlama konusunda, farklı disiplinlerden bilim adamları tarafından geliştirilmiş teori ve modelleri, belli bir tarihsel "örnek-olay"ı ele alarak tartışmak ve geliştirdiğim teoriyi/modeli sunmaktır. Bu nedenle çalışmanın ilk bölümünde, bu bağlamda konunun kuramsal ve kavramsal çerçevesi verilerek, tezler tartışılmıştır.
Öğretmenlerin, Aktivistlerin ve Medyanın Gözünden Yaşayan Diller ve Lehçeler Seçmeli Dersi , 2022
Literatür taraması, çalıştay ve saha çalışmaları aracılığıyla söz konusu süreci izleyerek, elde... more Literatür taraması, çalıştay ve saha çalışmaları aracılığıyla söz konusu süreci izleyerek, elde edilen bilgi ve deneyimleri sistemli bir şekilde bir araya toplayan bu rapor, son yıllarda iyice gündemden düşen YDL kapsamında SDD sorununu Lazca örneğine odaklanılarak dil hakları bağlamında yeniden hatırlatmayı ve seçmeli derslerin bu sorunun çözümüne sunduğu veya sunacağı olası katkıyı tartışmaya açmayı amaçlamaktadır.
Sahipsiz Bir Hak: Dil Hakları Bağlamında Yaşayan Diller ve Lehçeler Seçmeli Dersi: Lazca Örneği (2012-2021), 2021
Elinizdeki bu rapor, dil hakları bağlamında, bu süreci Lazca özelinde incelemeye ve aktarmaya ça... more Elinizdeki bu rapor, dil hakları bağlamında, bu süreci Lazca özelinde incelemeye ve aktarmaya çalışmaktadır. Konu, hukuki ve tarihi arkaplanıyla ve tüm boyutlarıyla incelenmiştir. Türkiye’deki anadili sorunu ve tartışmaları, insan hakları açısından anadili öğretimi ve anadilinde eğitim ve uluslararası ve ulusal mevzuat gibi konular, rapor kapsamında değerlendirilmeye çalışılmıştır.
2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitapları... more 2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitaplarında Osmanlı-Türk İmajı" konulu TÜBİTAK 1001 projesinin sonuçlarını içeren bu eserde toplam 14 ülkenin (Bosna-Hersek, Sırbistan, Karadağ, Hırvatistan, Kosova, Makedonya, Arnavutluk, Bulgaristan, Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi, Ermenistan, Azerbaycan, Rusya ve Gürcistan) tarih ders kitapları incelenmiştir. Bölge dillerine hakim uzmanlardan oluşan yazar kadrosu ile şimdiye kadar hazırlanmış en kapsamlı çalışma ortaya konmuştur. Proje sonuçlarını içeren bu eser 2020 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi yayını olarak basılmıştır.
History Education in Schools in Turkey and Armenia: A Critique and Alternatives, 2019
This publication is a joint endeavor of a network of history educators, historians as well as oth... more This publication is a joint endeavor of a network of history educators, historians as well as other social scientists, and conflict transformation practitioners from Turkey and Armenia. The aim of this publication is to analyze the history education models and the narratives in the current school textbooks of history in these countries challenging the image of the “other” as an “enemy”. The publication also aims at contributing to the transformation of the current exclusivist narratives and developing and advocating for inclusive, multiperspective, and conflict-sensitive content and approaches to history education in Turkey and Armenia.
Bülent Bilmez, Gülay Kayacan ve Şükrü Aslan tarafından kaleme alınan bu çalışmada temel olarak De... more Bülent Bilmez, Gülay Kayacan ve Şükrü Aslan tarafından kaleme alınan bu çalışmada temel olarak Dersim ‘38 algısı ve bu algının kuşaklararası aktarımı ele alınıyor. Sözlü tarih alan araştırmasında Türkiye’nin 20 ilinin yanı sıra Basel, Berlin, Toronto ve Viyana’da farklı kuşaklardan, 125'i Dersim kökenli olmak üzere toplam 146 kişiyle yapılan görüşmelerden seçilen 81 kişinin anlatısına kitapta yer veriliyor.
Hacı Bektaş Veli – Dönemi ve Hayatı Üzerine Metinler, 2022
Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bek... more Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bektaş Veli Anma Yılı ilan edilmesi vesilesiyle İBB Kütüphane ve Müzeler Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen faaliyetler kapsamında yayınlanan bu kitap, Hacı Bektaş Veli hakkında bugün sahip olunan bilgileri borçlu olduğumuz yazarların temel metinlerden kesitleri bir araya getirmektedir.
Bu kitapta yer alan yazılar, 18, 19, 25 ve 26 Temmuz 2020 tarihlerinde düzenlenen “Dilsel Çeşitli... more Bu kitapta yer alan yazılar, 18, 19, 25 ve 26 Temmuz 2020 tarihlerinde düzenlenen “Dilsel Çeşitlilik ve Dil Hakları” konulu (programı ekte bulunan) çalıştaylar dizisinde farklı ülkelerden uzmanlar tarafından sunulan tebliğlere dayanıyor. İstanbul Friedrich Naumann Vakfı’nın katkıları ve Dil Hakları İzleme, Belgeleme ve Raporlama Ağı (DHİBRA) desteği ile İstanbul Bilgi Üniversitesi Türkiye Kültürleri Araştırma Grubu tarafından düzenlenen çalıştay dizisinin ilk üçünde, dilsel çoğulluk ve dil hakları meselesi değişik boyutlarıyla ele alındı. Çalıştayın son oturumunda ise dil haklarına göndermeyle, genelde insan hakları izleme ve raporlama meselesi, alanın en deneyimli ve birikimli isimleri tarafından ele alındı. Daha çok izlenim ve deneyim aktarımı niteliğindeki bu oturumda sunulan tebliğlerden üçü, gözden geçirilmiş versiyonlarıyla bu kitabın son bölümünü oluşturuyor. Diğer oturumlarda sunulan tebliğlerin hepsi de yazarları tarafından elden geçirilmiş olduğu gibi, birçok sunum bu kitap için yeniden yazılmış makale formatında burada yer almaktadır.
Tarih Vakfı’nın kuruluşunun yirminci yılı olan 2011’de düzenlenen “Cumhuriyet Tarihinin Tartışmal... more Tarih Vakfı’nın kuruluşunun yirminci yılı olan 2011’de düzenlenen “Cumhuriyet Tarihinin Tartışmalı Konuları” başlıklı konferans üç amaç gütmüştür: eleştirel yeniden bakış ve sentez aracılığı ile bolca tartışılan yakın tarihi ele almak, bu konudaki tarihyazımının eleştirel analizini yapmak, faaliyetleri ve yayınlarıyla Tarih Vakfı’nın yerine dair bir özeleştiri getirmek. Bu konular üzerine büyük katkı sunan ve sonradan yazarları tarafından makale haline getirilen konferans tebliğleri sonucu ortaya çıkan bu kitap, Cumhuriyet tarihindeki tartışmalı konuları eleştirel bir gözle yeniden okuma olanağı sağlıyor. “Kuruluş-kurtuluş anlatıları”, “Darbeler ve demokrasi arasında siyasi yaşam”, “Sınıf, kimlik, devlet ve birey”, “Kazananları ve kaybedenleriyle iktisat politikaları” olarak dört başlık altında toplanan makaleler Mustafa Kemal ve Nutuk, darbeler, din politikaları, siyasi parti yasakları, azınlık, kadın ve LGBTI+ gruplara politik yaklaşım ve Cumhuriyet dönemindeki ekonomik gelişmeler gibi tema ve konular etrafında şekilleniyor ve alanında önde gelen isimlerden okuyuculara ulaşıyor.
Tertele (1937-38): Cumhurunu Tehdit Olarak Gören Cumhuriyetin İç Fetih Sürecinde Dersim 1937-38’i Anlamlandırma Çabası/Cumhuriyet Ve Kürtler, 2023
Cumhuriyet’in iç-fetih sürecinin (1925-1950) bir parçası olarak Dersim’de yaşanan fetih süreci ... more Cumhuriyet’in iç-fetih sürecinin (1925-1950) bir parçası olarak Dersim’de yaşanan fetih süreci (1935-47) kapsamında, 1937 ve özellikle 1938 yılında yaşananları nasıl adlandırmamız gerektiğini ve bu bağlamda detayları bir yana bırakarak, mevcut literatürde yeterince işlenmiş olan bu yaşananları ‘soykırım’ olarak adlandırarak bu yazıya başlamak, meseleyi doğru anlamamıza ve anlamlandırmamıza yardımcı olacaktır.
Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bekta... more Hacı Bektaş Veli’nin vefatının 750. yıldönümü nedeniyle UNESCO tarafından 2021 yılının Hacı Bektaş Veli Anma Yılı ilan edilmesi vesilesiyle İBB Kütüphane ve Müzeler Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen faaliyetler kapsamında yayınlanan bu kitap, Hacı Bektaş Veli hakkında bugün sahip olunan bilgileri borçlu olduğumuz yazarların temel metinlerden kesitleri bir araya getirmektedir. Bu vesileyle Anadolu’da aşkın ve aydınlığın kaynağı olmuş Hacı Bektaş Veli’yi saygıyla anarken, bir yandan da bu konudaki birikime katkı sunmuş araştırmacıları saygıyla selamlamayı amaçlamaktayız.
The Turkish Language Reform and Beyond: A Never-Ending Story?/Turkish Language as a Victim of Turkist Policies in Modern Turkey: Language Standardization and Alphabet Reform as a Process of Self-Assimilation, 2021
This article is based on a simple and bold argument: Standardization through nationalist language... more This article is based on a simple and bold argument: Standardization through nationalist language planning/engineering as a modern phenomenon leads always to the impoverishment of linguistic plurality not only in terms of linguistic diversity in a region/country (that is, on the horizontal level), but also within the very language cherished and ‘planned’ as the ‘standard’ official language by its nationalist defenders (that is, on the vertical dimension).
Türkiye’de dilsel çoğulluk konusuyla ilgili tartışmalar için genel bir teorik-kavramsal çerçeve ... more Türkiye’de dilsel çoğulluk konusuyla ilgili tartışmalar için genel bir teorik-kavramsal çerçeve ve genel panorama
Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitaplarında Osmanlı-Türk İmajı, 2020
2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitapları... more 2011-2014 yılları arasında yürütülen "Balkan ve Karadeniz Ülkelerinde Güncel Tarih Ders Kitaplarında Osmanlı-Türk İmajı" konulu TÜBİTAK 1001 projesinin sonuçlarını içeren bu eserde toplam 14 ülkenin (Bosna-Hersek, Sırbistan, Karadağ, Hırvatistan, Kosova, Makedonya, Arnavutluk, Bulgaristan, Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi, Ermenistan, Azerbaycan, Rusya ve Gürcistan) tarih ders kitapları incelenmiştir. Bölge dillerine hakim uzmanlardan oluşan yazar kadrosu ile şimdiye kadar hazırlanmış en kapsamlı çalışma ortaya konmuştur. Proje sonuçlarını içeren bu eser 2020 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi yayını olarak basılmıştır.
Şemseddin Sami Farshëri’nin Bazı Metinlerde Arnavut ve Türk ‘Biz’inin İnşasına Katkıda Bulunan Otoktonluk ve Köken Mitleri, 2014
Bu yazı çağdaş Türkiye ve Arnavutluk’ta sırasıyla Türk ve Arnavut ulusçuluğunun kurucularından ... more Bu yazı çağdaş Türkiye ve Arnavutluk’ta sırasıyla Türk ve Arnavut ulusçuluğunun kurucularından biri olarak nitelenegelen Osmanlı entelektüeli Şemseddin Sami Frasheri’nin (1850-1904) bu kurucu tavrı temsil eden kimi önemli metinlerine odaklanıyor. Arnavutluk’ta Sami Frasheri, Türkiye’de Şemseddin (Şemsettin) Sami olarak tanınan yazardan bu yazıda, objektif olma kaygısı gereği ya tam adı verilerek ya da sadece Sami olarak söz edilecektir.
İki günlük bir konferansta hem yakın tarihe, hem tarihyazımına, hem de kendisine bakmaya çalışa... more İki günlük bir konferansta hem yakın tarihe, hem tarihyazımına, hem de kendisine bakmaya çalışan Tarih Vakfi’nın bugüne kadarki faaliyetleri ve özellikle yayınları dikkate alındığında, yirmi yılda (projeler, etkinlikler, yayınladığı kitaplar ve Toplumsal TariKteki yazılar üzerinden) oldukça geniş bir yelpazede hem konu hem de yöntem bağlamında çığır açıcı işlerin yapıldığı söylenebilir. Ancak henüz yeterli sayıda çalışmanın ortaya çıkarıldığını söylemek mümkün değildir.
Kara Vagon: Dersim-Kırım ve Sürgün/Sözlü tarih ve Belgesel Film Aracılığıyla Bir Kıyımla Yüzleşmek ve Hesaplaşmak, 2012
Cumhuriyet tarihinin belki de en travmatik olayı sayılabilecek Dersim’38 ile sözlü tarih, belgese... more Cumhuriyet tarihinin belki de en travmatik olayı sayılabilecek Dersim’38 ile sözlü tarih, belgeseller ve farklı türlerde çalışmalar yoluyla hesaplaşmak ve yüzleşmek önemlidir. Fakat bu çalışmaların hakkettiği yeri bulması için Dersim '38 gibi zorlu bir vakanın tarih boyunca nasıl algılandığının tespit edilmesi ve bugüne kadar toplumsal hafızadaki farklı algıları ve bunların inşa sürecini ele almakta yarar var.
Untold Histories of the Middle East: Recovering Voices from the 19th and 20th Centuries, 2011
This chapter discusses the different approaches in Turkey to the so-called Çerkes Ethem Incident'... more This chapter discusses the different approaches in Turkey to the so-called Çerkes Ethem Incident' (Çerkes Ethem Olayı) and the resulting variety of images of Ethem himself, by depicting some controversial issues in the historiography. Instead of describing extensively the life of Çerkes Ethem or his activities during the Turkish war of independence, this chapter aims to illuminate his place in the Turkish historiography.
The First Ottoman Experiment in Democracy/A Prosopographic Study on some ‘Albanian’ Deputies in the First Ottoman Parliament, 2010
This article presents the biographies of some ‘Albanian’ deputies elected to the first Ottoman pa... more This article presents the biographies of some ‘Albanian’ deputies elected to the first Ottoman parliament.
Skanderbeg in the Turkish Historiography: An attempt towards a critical assessment/The Living Skanderbeg: The Albanian Hero between Myth and History, 2010
As the title clearly suggests this essay does not intend to deal with the
fascinating process of ... more As the title clearly suggests this essay does not intend to deal with the fascinating process of the emergence of this modern image in the Ottoman literature (in Albanian and/or Turkish), but with the place of Skanderbeg in the modern Turkish historiography starting after the end of the Ottoman Empire and foundation of the Turkish Republic in 1923.
We, the People: Politics of National Peculiarity in Southeastern Europe, 2009
This paper deals with representative writings of an Ottoman intellectual, Shemseddin Sami Frashër... more This paper deals with representative writings of an Ottoman intellectual, Shemseddin Sami Frashëri (1850–1904), who has simultaneously been represented in contemporary Turkey and Albania as one of the fathers of Turkish and Albanian nationalisms, respectively. Accordingly, he is known with two different names in these countries: “Sami Frashëri” in Albania and “Şemseddin (or Şemsettin) Sami” in Turkey. In order to avoid partisanship in this question, either his full name (as in the title) or t..
Across the Borders: Financing the World’s Railways in the Nineteenth and Twentieth Centuries, 2008
The main aim of this article is to discuss some general characteristics of the Ottoman railways a... more The main aim of this article is to discuss some general characteristics of the Ottoman railways as foreign investments, while giving a brief history of plans, projects and concessions relating to those railways and their construction and operation, from the beginning in the 1850s up to the outbreak of the First World War in 1914 with the end of major railway construction in the Ottoman Empire.
This essay discusses the image of Ottomans/Turks in history schoolbooks in contemporary Albania, ... more This essay discusses the image of Ottomans/Turks in history schoolbooks in contemporary Albania, a country which was the first mainly Muslim nation-state to emerge from the Ottoman Empire. With an attempt to contextualize this discussion, it firstly summarizes the modern Albanian historiography and the institutions producing the historiographical discourses in Albania; secondly it depicts the narrower context of the production process of history schoolbooks and their use. The main corpus of the article is devoted, however, to a detailed analysis of history schoolbooks by focusing on several specific issues: a) The process of Ottomanization and Islamization in Albania and the place of Kosovo War (1389) in this process; b) the first phase (XIV-XV. centuries) of this process and the place of Skender beu's resistance against it; c) the socioeconomic and cultural structure in the Classical Age (XVI-XVII. centuries); d) Albanians and Albania in the Ottoman modernization process (from 1830s to 1912); and finally e) the declaration of independence (1912) and its aftermath.
The nationalistic mythical image of women as heroines defending the homeland as an auxiliary powe... more The nationalistic mythical image of women as heroines defending the homeland as an auxiliary power alongside men during vital battles can be best illustrated by the example of Nene Hatun (1857-1955) who is generally presented in the collective memory in Turkey as a woman hero playing a symbolic role in the battlefield near Erzurum during the Russo-Ottoman War of 1877 – 1878. She had performed exceptional bravery during her unexpected participation in the military combat as a leader of some civilians.
The article gives an insight into memory politics and cultures in Turkey and into related discuss... more The article gives an insight into memory politics and cultures in Turkey and into related discussions throughout the 20th century until today. Academic studies on memory politics and cultures have only begun recently, as this kind of research has always been linked to taboo topics such as the state’s politics against non-Muslim minorities in the Turkish Republic, as well as the methodology of oral history is still weakly institutionalized in Turkey. Furthermore the state’s monopoly in creating collective memories constituted a serious obstacle for alternatives in historical research. Although the ROW of 1877 – 1878 played a decisive role in the creation of modern Turkey at a political, social, cultural and demographic level and has therefore taken an important place in the popular memory, it has not caused an adequate manifestation in Turkish historiography and has not recently triggered a discussion within the framework of memory politics and cultures in Turkey.
Bu makalede yapmaya çalıştığım Arnavutluk’ta genelde Osmanlı ve özellikle modern Osmanlı tarihi a... more Bu makalede yapmaya çalıştığım Arnavutluk’ta genelde Osmanlı ve özellikle modern Osmanlı tarihi araştırmalarıyla (kurumlar, yayınlar, tarih yazıcıları, vs.) ilgili özet bir envanter ve (modern Osmanlı'ya bakış örneğinde) Arnavutluk tarihyazımı üzerine bazı genel gözlemler ve değerlendirmeler sunmak olacaktır.
Almanya'da son dönemin en önemli tarihçilerinden biri olarak kabul edilen Prof. Reinhart Kosellec... more Almanya'da son dönemin en önemli tarihçilerinden biri olarak kabul edilen Prof. Reinhart Koselleck, 3 Şubat 2006 günü, seksen iki yaşında hayata gözlerini yumdu. Vefatından aylar sonra kaleme alınan bu makalenin amacı, kendisiyle paylaşılmış herhangi bir sürecin verdiği hakla arkasından bir anma yazısı (nekroloji) kaleme almak veya Koselleck'in tarihyazımma katkılarının kapsamlı bir değerlendirmesini sunmak değildir. Nitekim ne böyle bir hukuk mevcutttur, ne de Koselleck külliyatının derinlemesine incelenmesi söz konusudur. Temel amaç, eserleri Türkçe yayınlanmamış ve hakkında Türkçe eser yayınlanmamış olan bu 'ekolsüz' ve 'çığır açıcı' tarih teorisyenini, kültür tarihçisini ve sosyal tarihçiyi akademik çalışmaları ve tarihyazımına katkıları bağlamında Tarih ve Toplum okuyucularına kısaca 'tanıtmak' - daha doğrusu 'sunmaktır. Özellikle tanınmasında en büyük rolü oynayan Begriffsgeschichte, (BG) çalışmalarının tarihyazımında 'yeni arayışlar'a katkısı bağlamında bu (aslında gecikmiş) 'tanışma'nın Türkiye'de tarihçiliğe muhtemel katkısına olan inanç, henüz yolun başındaki bir tarihçinin böyle bir 'tanıtma' girişiminde bulunmasında belirleyici rol oynamaktadır.
Bu makalede, kitap ve yazarı Sami hakkında çok özet bilgi verildikten sonra, söz konusu kitabın v... more Bu makalede, kitap ve yazarı Sami hakkında çok özet bilgi verildikten sonra, söz konusu kitabın ve yazarıyla ilgili tartışmanın yirminci yüzyılda Türkiye ve Arnavutluk basını ve tarihyazımındaki (dolayısıyla, genelde 'kolektif hafızası’ndaki) yeri işlenecektir. İki ülkedeki tartışmalarda hâkim olan milliyetçi retoriğin derinlemesine çözümlemesinden çok, tarihyazımı ve basındaki bu tartışmaların olduğu gibi aktarılması aracılığıyla bu tartışmalarda kendini zaten tüm çıplaklığıyla ele veren ('seçici algı' ve 'hamaset' üzerine kurulu) bu retoriğin sergilenmesi amaçlanmaktadır bu makalede.
Bu makalenin konusu, ilk olarak 1899 yılında Bükreş’te yazar ismi belirtilmeden yayımlanan, genel... more Bu makalenin konusu, ilk olarak 1899 yılında Bükreş’te yazar ismi belirtilmeden yayımlanan, genelde Arnavut siyasi milliyetçiliğinin manifestosu olarak kabul edilen ve Türkiye dışında tartışmasız Sami’ye ait olduğu kabul edilen bir kitabın farklı basımlarının ve değişik dillere çevirilerinin tarihidir.
Balkanologie - Revue d'études pluridisciplinaire, Dec 1, 2003
As one of the most productive intellectuals of the late Ottoman Empire, Šemseddin Sami Frashëri (... more As one of the most productive intellectuals of the late Ottoman Empire, Šemseddin Sami Frashëri (1850-1904) has been praised in both Turkish and Albanian historiographies in the twentieth century for his contributions either to Turkish or Albanian nation-building respectively. A self-taught linguist, novelist, journalist, encyclopaedist and lexicographer, it is revealing to discover that two different versions of his name have prevailed in the historiographies of the two countries: “Šemseddin Sami” in Turkey and “Sami Frashëri” in Albania. Although two other members of the Frashëri family (Abdyl and Naim) are accepted as two of the founders of Albanian nationalism by both sides, historians on each side have preferred to emphasize Sami's contributions to their own nation-building process and underestimate (or in the Turkish case even deny) his importance in the heritage of the other country. This article explores two different readings of Šemseddin Sami Frashëri as a historical figure – both of which mythologize him – through an examination of popular and academic historiographies in both countries. It aims at giving a short history of the processes by which Sami came to be mythologized as a 'national intellectual' in the historiography of socialist Albania (1945-1990) and modern Turkish historiography (from 1923 to the present). In particular, the discussion in the Turkish press of the 1940s and in subsequent academic studies refuting the claims of his Albanian nationalism is examined in order to show their categorical denial of a possibility that he could have been critical to the Turks and have advocated Albanian nationalism.
The Turkish Yearbook of International Relations (Milletlerarası Münasebetler Türk Yıllığı), 2000
This paper examines some American periodicals published between 1918 and 1923. According to this ... more This paper examines some American periodicals published between 1918 and 1923. According to this examination, the foremost topics discussed in these periodicals in this period were as follovvs: the plans for a 'new order' in the region and the role of the USA in this new phase; the question of Christian minorities, expecially the Armenians and American missionaries in Turkey; the war betvveen the Turkish and Greek armies; Kemalists' links with the Bolsheviks and Islamism; the negoiations at Lausanne and discord among the Allies, and the economic, commercial and cultural interests of the USA in the "new Turkey".
Dersim '38 meselesi, ancak bir bütün olarak modernleşme süreci ve onun bir parçası olarak ulus... more Dersim '38 meselesi, ancak bir bütün olarak modernleşme süreci ve onun bir parçası olarak ulus-devlet ve ulus inşası süreci bağlamında incelendiğinde doğru bir çerçeveye oturtulabilir. Bu sürecin tüm dünyada değişik zamanlarda, farklı şekil ve şiddette yaşandığından yola çıkarak, Dersim '38 tartışılırken, konunun (bu sürecin parçaları olarak karşımıza çıkan) ’toplum(sal) mühendislik’ veya nüfus mühendisliği' bağlamında ele alınmasının, yaşanan katliamları, devlet terörünü ve yaşanan vahşeti görmezden gelme ve/ya gözlerden ırak tutma potansiyeli taşıdığı da unutulmamalıdır. Hem 'toplum(sal) mühendislik' veya nüfus mühendisliği’ kavramları, hem de hukuki açıdan ’soykırım’, ’insanlığa karşı suç’ veya etnik temizlik’ kavramları tartışılabilir. Ancak etkisi onlarca yıla yayılmış ve sürmekte olan bir toplumsal travmaya yol açan, bu (çıbana) 'cerrahi müdahalenin dehşet verici boyutlarının anlaşılması ve herkesin bununla kendi meşrebince yüzleşmesi için ne eksik tarih yazımsal bulguların tamamlanmasını beklemeye ne de hukuki tartışmalara gerek vardır.
Belki son zamanlardaki tartışmalarda biraz görülmeye başlanmıştır: Bir tarafta, yaklaşık son yet... more Belki son zamanlardaki tartışmalarda biraz görülmeye başlanmıştır: Bir tarafta, yaklaşık son yetmiş beş yıldır Dersim '38'in içine doğan; Dersim ’38 yiyen, içen ve hatta soluyan; çocukluktan itibaren kuzulara gittiğinde, oyun oynadığında, yol tarifinde yer ismi veya nişane olarak kullandığı kırım çukuru’, ’kemik yığını’, ’kırım mağarası’, vb. mekânlarda yaşamış olan ve yaşayan Dersimli Türkiyeliler, diğer tarafta ise onlarla yan yana yaşamasına ve hatta bazen kendileriyle aşk, iş, alış veriş vb. vatandaşlık ilişkisine girmesine veya devrim yolunda can yoldaşlığı yapmasına rağmen Dersimlilerin bu travmalarından habersiz olan veya olmayı yeğleyen ’çoğunluk’ Türkiyeliler aynı ülkede yaşıyorlar... ya da öyle sanıyorlar...
“Dilinizi söyleyin, size kim olduğunuzu söyleyelim!” deyince akla ilk gelen kimlik, ‘etnik kimlik... more “Dilinizi söyleyin, size kim olduğunuzu söyleyelim!” deyince akla ilk gelen kimlik, ‘etnik kimlik’ (her ne demekse!) olacaktır sanırım. İçinde yaşadığımız ‘kimlikler çağı’ ve bunun ürünü olan ‘kimlik politikaları’ bombardımanı altında ilk anda bu durum pek normalmiş gibi görülebilir, ama aslında mevcut daralmanın bile daha dar algısı anlamına gelir bu. Çünkü çağa adını veren ‘kimlik’, en az etnik (dilsel, dinsel, bölgesel vs.) kimlik kadar önemli olan veya olması gereken toplumsal cinsiyeti ve bir zamanlar fazla genelleştirilen ve fazla anlam yüklenen (= fazla yüklenilen) sınıfsal kimliği, daha doğrusu sosyal ‘zümre’ kimliğini de kapsamalıdır aslında. Nitekim Türkiye’de uzun bir süredir sadece etnik kimlik ve kültürel haklar bağlamında tartışılan dil, sadece bir insanın hangi etnik gruba/ulusa ait olduğunu değil aynı zamanda daha geniş bir çerçevede hangi toplumsal zümreye ait olduğunu da ele verir.
Toplumsal Tarih'in bu sayısının dosya konusunu oluşturan vatandaşlık ve dönemin aydınlarının bu k... more Toplumsal Tarih'in bu sayısının dosya konusunu oluşturan vatandaşlık ve dönemin aydınlarının bu konudaki tavırları/konumları sorunu, dolaysız olarak, "Osmanlı'da kolektif kimlik politikaları" sorunsalının bir parçasını oluşturur. Bu sorunsal ise yine dolaysız olarak "bütün yönleriyle Osmanlı modernleşmesi" gibi çok daha geniş bir konunun parçasını oluşturur. Böyle sınırlı bir makalede bu meselenin en küçük parçasını bile hakkıyla ele almak mümkün değildir. Ancak son dönem Osmanlı aydınının modern kolektif kimliklerin söylemsel inşa sürecindeki çetrefil tavrını burada özellikle "Osmanlılık, Osmanlıcılık ve Osmanlı vatandaşlığı/tabiiyeti" bağlamında ele alırken, yine de "geniş ve derin arka plan" olarak yukarıda sözü edilen daha geniş düzlemlerin asla ihmal edilmemesi gerektiği de unutulmamalıdır.
Arnavut ulusçuluğu. farklı dinlerden/mezheplerden olan ve tarih, boyunca birbirinden kopuk bölgel... more Arnavut ulusçuluğu. farklı dinlerden/mezheplerden olan ve tarih, boyunca birbirinden kopuk bölgelerde yaşayan insanlar arasında öncelikle onların Arnavutça konuşmaları üzerinden bir modern kolektif kimlik inşa etme çabasından ibarettir. Aslında her ulusçulukta merkezde olan dile dayalı milliyetçilik biraz da diğer geleneksel bağlayıcı/yapıştırıcı unsurların zayıflığı nedeniyle, Arnavut(luk) örneğinde diğerlerine göre biraz daha vurgulanmış ve hatta bazen abartılmıştır.
Bu yazıda ele alınacak yeniden tartışma nın nesnesi olan 'Çerkeş Ethem Olayı’, bazıları tarafında... more Bu yazıda ele alınacak yeniden tartışma nın nesnesi olan 'Çerkeş Ethem Olayı’, bazıları tarafından kahraman ve bazıları tarafından da hain olarak görülen bir tarihsel kişilik gibi (her yerde görülebilecek) örneklerden daha çetrefilli ve ilginç bir olaydır: Çerkeş Ethem’i hain olarak görenler de, kendisinin 1919 ve 1920 yılarında kahraman ve 1920 sonundan itibaren de hain olduğunu iddia etmektedirler! O halde, sonradan unutturulmaya veya önemsizleştirilmeye çalışılsa bile Ethem’in en azından (1919 sonu ile 1920 sonu arası) bir dönem için tartışmasız geçerli kahramanlığı konusunda kolektif hafızada bir uzlaşma olduğunu tespit etmek gerekiyor önce. Nitekim, asıl tartışmalar da Aralık 1920’den sonraki gelişmelerle ilgilidir.
kendisinden her söz edilişinde yere göre sığdırılamayan, “milliyetçi mitleştirme örneği” bu Osman... more kendisinden her söz edilişinde yere göre sığdırılamayan, “milliyetçi mitleştirme örneği” bu Osmanlı aydınının hayatı ve eserleri üzerine Türkiye’de nicelik ve nitelik açısından doyurucu yayın bulunduğunu söylemek zordur. Oysa hayatı ve eserleriyle Sami, (özellikle yaşadığı dönemin doğru anlaşılması için) tüm yönleriyle tanınması ve tartışılması gereken bir düşün adamı, edebiyatçı, dilci, ansiklopedici/sözlükçü, çevirmen ve gazetecidir. Bu bağlamda Sami, hem daha fazla, hem de daha nitelikli “ilgi”ye layıktır; yani, belli bir ideolojinin hizmetine sokmak üzere mitleştirilmiş imajlar üreten yayınlardan çok, kendisini her yönüyle anlamayı ve anlatmayı amaçlayan çalışmalara...
Bu yazının asıl konusu, şubat ayının son günlerinde Türkiye’deki neredeyse tüm köşe yazarların... more Bu yazının asıl konusu, şubat ayının son günlerinde Türkiye’deki neredeyse tüm köşe yazarlarının (Sabiha Gökçen’in Ermeni mi, yoksa Türk mü olduğu sorusu bağlamında) fikir beyan ettiği “Türklükten ne anlaşılması gerektiği” tartışmasıdır. Bu tartışmada bugüne kadarki saflaşmaları gözden geçirtecek yeni saflaşmalar oluşması ve (bazen seviye oldukça düşse ve genelde bir “magazinleştirme” eğilimi mevcut olsa bile) bu konuda (bazıları özgün) düşünceler öne sürülmesi, Türkiye’de adeta bir tabu olarak kabul edilen konuların tartışılmasının ne kadar yararlı olduğunu göstermektedir.
Şemsettin Sami'nin mitleştirilme sürecinin yapıçözümünü amaçlayan ve iki ülkenin kolektif bi... more Şemsettin Sami'nin mitleştirilme sürecinin yapıçözümünü amaçlayan ve iki ülkenin kolektif bilincinde mevcut bu iki “mitsel” imajla ve bunların oluşum süreçleriyle ilgili halen sürmekte olan bir çalışmadan kısa notlar niteliğindeki bu makalede, sadece bazı genel gözlemler sunulacaktır.
Bugün Bektaşîliğin resmen tanınan dört “inanç grubu”ndan birini oluşturduğu Arnavutluk’ta Bektaş... more Bugün Bektaşîliğin resmen tanınan dört “inanç grubu”ndan birini oluşturduğu Arnavutluk’ta Bektaşîliğin erken tarihi, özellikle “başlangıç” dönemi, hakkında en az bilgiye sahip olunan konulardan birini oluşturuyor. XVII. yüzyılın ikinci yarısında bölgeyi gezen Evliya Çelebi’nin Seyahatname'sinde yazdıklarının, konuyla ilgili tarihyazımında en önemli kaynak olarak ve farklı yazarlar tarafından “farklı okunarak” kullanılageldiği görülmektedir. Bu makalede, bu yazarların farklı okumaları aktarılırken, genelde “Arnavut Bektaşiliğinin erken tarihi” konulu daha kapsamlı çalışmanın küçük bir bölümü sunulmuş olacak.
Current History {CH), hemen her sayısında Amerikan basınından karikatürler yayımlamaktaydı. Bu k... more Current History {CH), hemen her sayısında Amerikan basınından karikatürler yayımlamaktaydı. Bu karikatürlerden büyük kısmı, o sırada dünya gündeminin başında gelen “Doğu Sorunu”nun bir parçası olarak Osmanlı İmparatorluğu’nun akıbetiyle ilgiliydi. Bazen sayfalar dolusu bir yazının anlatmak istediğini, sadece bir karede ve en çarpıcı şekilde verme şansına sahip olan bu karikatürler, Amerikan kamuoyunun konuya yaklaşımını çok iyi yansıtmaktadır. Bu yazıda, bunlardan bir kısmını okuyucularımızla paylaşmak istiyorum.
Bektaşilerin piri Bektaş Veli başlıktaki gibi söylemiş, ama zamanla "Hacı" Bektaş da olmuş. Şimdi... more Bektaşilerin piri Bektaş Veli başlıktaki gibi söylemiş, ama zamanla "Hacı" Bektaş da olmuş. Şimdi artık Hacı Bektaş demek, birçokları için hac ziyareti demek. Evvela Kapadokya'ya, Hacı Bektaş Veli Anma Törenleri 'ne gidiyoruz, hemen ardından Arnavutluk' a: Orada da eski ama yeni bir Bektaşi geleneği var Uzun bir süreden sonra yeniden canlanan Tomar Dağı etkinlikleri , her yıl binlerce Bektaşiyi çekiyor Arnavutluk' a. Anadolu'nun ortasından Adriyatik kıyılarına iki festival, iki hac ziyareti arasında mekik dokuyoruz ...
Birinci Dünya Savaşı sonrası dönemde uluslararası arenada en önemli aktörlerden biri haline gele... more Birinci Dünya Savaşı sonrası dönemde uluslararası arenada en önemli aktörlerden biri haline gelen ABD’nin, Osmanlı împaratorluğu’nun eski toprakları için yapılan uluslararası pazarlıklardaki yeri, bugüne kadar çok sayıda çalışmanın konusu olmuştur. Amerikan devletinin bu dönemdeki politikaları ve bölgenin hâkimiyeti için mücadele vermekte olan tarafların Amerika’ya karşı tavırları, söz konusu bu çalışmaların ana konusunu oluşturmaktadır. Ancak bugüne kadarki çalışmalarda ihmal edilmiş olan konulardan biri, bu dönemde bölgedeki gelişmelerle ilgili Amerikan kamuoyunun tavrıdır.
İstanbul'a vardıktan hemen sonra, Bizans imparatoru tarnfından Nisan ayının başından ben Anadolu'... more İstanbul'a vardıktan hemen sonra, Bizans imparatoru tarnfından Nisan ayının başından ben Anadolu'ya geçirilmeye başlanan Haçlı birlikleri, Anadolu yakasında Palekon'da karargah kurmuşlardı. 26 Nisan 1097 tarihinde Gottfried birlikleriyle buradan ayrılarak Nikomeda'da (İzmit) Tankred'in komutasındaki Boemund'un ordusuyla 29 Nisan'da birleşti. Bu arada, Halkın Haçlı Seferi'nden arta kalan küçük gruplar halindeki Haçlılar da Keşiş Piyer'le birlikte bunlara katılmıştı. Nikomedia'da üç gün kalan birlikler, henüz Haçlı ordularının tamamı Anadolu'da birleşmeden, Nisan ayının son günlerinde Selçuklu Devleti'nin başkenti olan Nikaia'ya (İznik) doğru harekete geçmişlerdi. Geçen sonbaharda ilk Haçlıların tamamen bozguna uğradıkları yere geldiklerinde büyük kemik yığınlarıyla karşılaşıp, büyük bir hızla yollarına devam eden Gottfried komutasındaki birlikler 6 Mayıs 1907'de İznik önlerine vardı.
Çalışmamızın bundan önceki bölümünde anlattığımız "Yoksul Halkın Haçlı Seferi" henüz devam ede... more Çalışmamızın bundan önceki bölümünde anlattığımız "Yoksul Halkın Haçlı Seferi" henüz devam ederken, Avrupa'daki asiller de asıl sefer için hazırlıklarını tamamlamışlardı. Bu yoksul ve düzensiz Haçlı birliklerinin İstanbul'a vardığı tarihlerde, Papa'nın çağrısına uyarak birlikler oluşturan Avrupa'daki asiller yola çıkmaya hazırdı. 27 Ekim 1095 tarihinde Clermont Konsili'nde kararlaştırıldığı gibi, 1096 yılının Ağustos ayında yola çıkılacaktı.
Bu yazımızda konumuz papanın inisiyatifindeki düzenli orduların seferinden önce gerçekleşen ve y... more Bu yazımızda konumuz papanın inisiyatifindeki düzenli orduların seferinden önce gerçekleşen ve yazımızın ilk iki bölümünde sözünü ettiğimiz, Keşiş Piyer'in (Peter L'Eremite) başını çektiği "başıbozuk kitleler"in veya "köylülerin" seferi: Halkın Haçlı Seferi.
Papa II. Urban'ın, bundan yaklaşık 900 yıl önce, 27 Ekim 1095 tarihinde, Fransa'nın Clermont şehr... more Papa II. Urban'ın, bundan yaklaşık 900 yıl önce, 27 Ekim 1095 tarihinde, Fransa'nın Clermont şehrinde toplanan Konsil'de yaptığı çağrıya uyarak Kudüs'e doğru yola çıkmak üzere Avrupa'da coşkulu bir şekilde toplanmaya başlayan Haçlıların, daha sonraki yıllarda Orta Doğu'da gerçekleştirdikleri acımasız katliamlar yüzyıllardır unutulmamıştır. Güya 'Kutsal Topraklar'ı Müslümanların işgalinden kurtarmak amacıyla ve Bizans İmparatorluğu'nun (büyüyen Türk tehdidinden dolayı) papalığa başvurması üzerine ilan edilen ve Ortaçağ'ın yoksul (azgelişmiş!) Avrupa'sında yüzbinlerce yoksulun ve maceracının katıldığı "Birinci Haçlı Seferi" yıllarca sürmüş; etkileri ise yüzyıllarca kendisini göstermiştir. Bu seferler, gerek o dönemki Avrupa'nın gerekse Orta Doğu'nun dini, iktisadi, kültürel ve siyasi yapısını kökten etkilemiştir. Biz bu yazımızda bu konunun en az işlenmiş olan ilginç bir boyutuna dikkat çekmek istiyoruz: Haçlıların daha yola çıkmadan Avrupa'da gerçekleştirdikleri Yahudi katliamları ...
Yazımızın birinci bölümünde anlattığımız 18-27 Kasım tarihleri arasında Fransa'nın Clermont şeh... more Yazımızın birinci bölümünde anlattığımız 18-27 Kasım tarihleri arasında Fransa'nın Clermont şehrinde yapılan coşkulu toplantının ardından yerel otoriteler arasında sefere çıkmak üzere askeri hazırlıklar için yoğun bir çalışma başladı. Toplantının bitmesinden birkaç gün sonra, 1 Aralık 1095'de güçlü Toulouse kontu St. Gilles'li IV. Raimund, yolladığı haberciler aracılığıyla, birliklerinin Haçlı Seferlerine katılmaya hazır olduğunu bildirmek üzere papalığa başvurmaktaydı. IV. Raimund'un Clermont toplantısındaki çağrıyı bu kadar kısa sürede öğrenmiş olması olanaksız olduğundan, muhtemelen papa bu çağrıdan çok önce kendisiyle bu amaçla ilişkiler geliştirmiş ve onu hazırlamıştır.
Konuyla ilgili yaptığım onca okumanın ve özellikle odak olarak seçtiğim kitap değerlendirmesinin ... more Konuyla ilgili yaptığım onca okumanın ve özellikle odak olarak seçtiğim kitap değerlendirmesinin üstüne koca bir gölge gibi düşen, iki meslektaşımın birbirinden çok farklı iki kitap tanıtım/eleştiri yazısı arasındaki uçurum, odak kitaptan çok bu tanıtım yazılarının merkeze oturmasına yol açtı.
Türkiye Cumhuriyeti ile Dersim Alevileri arasındaki yüz yıllık aşk-nefret ilişkisi üzerine bir de... more Türkiye Cumhuriyeti ile Dersim Alevileri arasındaki yüz yıllık aşk-nefret ilişkisi üzerine bir değerlendirme
"Yahudiler için Holokost, Ermeniler için Medz Yeğern, Dersimliler için Tertele gibi, Süryaniler ... more "Yahudiler için Holokost, Ermeniler için Medz Yeğern, Dersimliler için Tertele gibi, Süryaniler için de soykırımın adı Sayfo/Seyfo olmuş!"
Almanya’da bugünlerde daha önce görülmemiş bir ilgi ve hevesle devrimin yüzüncü yılı anılıyo... more Almanya’da bugünlerde daha önce görülmemiş bir ilgi ve hevesle devrimin yüzüncü yılı anılıyor... Ancak herkes kendi devrimini anıyor aslında!
Osmanlı Araştırmaları (The Journal Of Ottoman Studies), 2019
Modernleşme tartışmaları bağlamında çok sık gündeme gelen 'İslam ve modernleşme ilişkisi', özelli... more Modernleşme tartışmaları bağlamında çok sık gündeme gelen 'İslam ve modernleşme ilişkisi', özellikle Almanya'da göçmen Müslümanların 'uyum' sorunsalı bağlamında medyada dolaylı ve dolaysız olarak gündemden düşmez.Göçmenlerin 'uyum' meselesi, popüler düzlemde Müslümanların gelişmiş modern toplumlara uyum sorunu olarak gündemleştirilirken genelde mesele, bazen zımni bazen de açık şekilde, 'İslam'ın modernleşmeyle uyum(suzluğ)u' bağlamında ele alınmakta ve hatta sorunlu bir şekilde konunun uzmanı olmayan kişiler bu tartışmalarda büyük rol oynamaktadırlar.
1934 yılında Kahire'de doğan etnolog halk bilimci Sivazlian, ilk eğitimini Mısır'daki Ermeni okul... more 1934 yılında Kahire'de doğan etnolog halk bilimci Sivazlian, ilk eğitimini Mısır'daki Ermeni okullarında aldıktan sonra 1947 yılında ailesiyle Ermenistan'a göç etmiş ve 1956 yılında mezun olacağı Haçatur Abovyan Devlet Pedagoji Enstitüsü öğrencisiyken sözlü kültür kayıtları yapmaya ve tanıklıklar derlemeye başlamıştır. 1955 yılında başlayan bu çalışmaların birçok ürünü (kitap ve makaleler) olmuş, ancak söz konusu çalışmaların doruğunu tanıtmaya çalışacağım kitap oluşturmuştur: Ermeni Soykırımı: Hayatta Kalan Görgü Tanıklarının Anlattıkları
Pelin Ayan Musil's book is a bold endeavor to discuss the question of democratization in a non-We... more Pelin Ayan Musil's book is a bold endeavor to discuss the question of democratization in a non-Western country, Turkey. In it, she takes a rather unconventional approach by focusing on the lack of intraparty democracy or authoritarianism within political parties, commonly accepted as the main actors/institutions in a democratic system. One of the favorite issues in the literature on modern Turkey has been the democratization process, and therein political parties and the transition to a multi-party system have taken a relatively central place.
Amila Buturovic ve lrvin Cemil Schick tarafından derlenen ve İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınlar... more Amila Buturovic ve lrvin Cemil Schick tarafından derlenen ve İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları tarafından yayınlanan Osmanlı Döneminde Balkan Kadınları başlıklı kitabın en önemli özelliği, geniş bir zaman dilimini kapsaması ve geniş bir tematik ve metodolojik yelpazedeki makaleleri bir araya getirmesidir. Bu geniş tematik ve kavramsal çerçeveyi kitabın alt başlığı da ele vermektedir zaten: Toplumsal Cinsiyet, Kültür, Tarih.
Sözlü Tarih ve Yerel Tarihçi/history and the local historian, 2008
Caunce, bu kitabında araştırmacı, yazar, müze görevlisi ve üniversite
öğretim üyesi olarak edi... more Caunce, bu kitabında araştırmacı, yazar, müze görevlisi ve üniversite öğretim üyesi olarak edindiği deneyimleri, söz konusu yaklaşımın sahip olduğu potansiyeli sergilemek ve yeni başlayanlara sağlam pratik tavsiyeler sunmak üzere bir araya getiriyor. Birçok yerel tarihçi, sözlü tarihin ne kadar değerli olduğunu kabul etmiştir, ama işe başlama konusunda tereddütlüdür. Bu kitap, herkesin sözlü tarihe katkıda bulunabileceği önermesiyle başlıyor ve yazarın, işe ilk başladığında yaptığı hataları da ortaya koyması okuyucuyu cesaretlendiriyor. Yazar, amacını, bu tür etkinliklere daha fazla insan çekmek olarak belirtiyor. Davasına olan bağlılığı kitabın her sayfasında göze çarpıyor ve başkalarını kendi inancına çekmek isteyen biri olarak çıkıyor karşımıza. Caunce haklı olarak, "tarihimizi bir bütün olarak anlamada, sıradan insanlardan edinilen sözlü kanıtın temel bir unsur olduğu"na inanmaktadır.
Lozan Antlaşmasına dair Prof. Dr. Baskın Oran Prof. Dr. Bilmez Sohbeti , 2020
Tarihçi Prof. Dr. Bülent Bilmez ve siyaset bilimci Prof. Dr. Baskın Oran, 24 Temmuz için bir aray... more Tarihçi Prof. Dr. Bülent Bilmez ve siyaset bilimci Prof. Dr. Baskın Oran, 24 Temmuz için bir araya geldiler, Lozan Barış Antlaşması'na, 97. yılında 2020 Türkiye ve dünyasından baktılar. "Lozan" üzerine çalışmalarıyla da tanınan Prof. Dr. Bilmez ile Prof. Dr. Oran'ın Bianet için gerçekleştirdikleri tartışma-sohbetini teşekkürlerimizle yayımlıyoruz.
"Kültürel Çeşitliliğin Merkezinde Dil Vardır", 2020
Türkiye'de konuşulan bütün diller adına çalışan sivil toplum örgütlenmeleri, kurumları ve yap... more Türkiye'de konuşulan bütün diller adına çalışan sivil toplum örgütlenmeleri, kurumları ve yapıları tek bir ağ içinde toplayan Dil Hakları İzleme Belgeleme ve Raporlama Ağı (DHİBRA), anadili alanında hem kazanımları hem de ihlalleri bir arada toplayıp raporlamayı hedefliyor.
İlgili yazı Toplumsal Tarih'in 97. sayısında yayımlanan ve editörlüğünü yaptığım "Bektaşilik Dosy... more İlgili yazı Toplumsal Tarih'in 97. sayısında yayımlanan ve editörlüğünü yaptığım "Bektaşilik Dosyası" sonrası gelen sorulara ve eleştirilere dair aynı derginin 98. sayısında vermiş olduğum cevapları içermektedir.
Bektaşilik tarihiyle ilgili bu dosyayı. hazırlama sürecinde, bir şeyi daha gördüm: Bu alanda ya... more Bektaşilik tarihiyle ilgili bu dosyayı. hazırlama sürecinde, bir şeyi daha gördüm: Bu alanda yapılan akademik-bilimsel çalışmaların bilinmemesinin nedeni, sadece bunların yayımlanmamış olması değil; bu alanda çalışan birilerini bulmak da genelde çok kolay olmuyor. Üstelik yapılmış çalışmaların çoğu tarihbilimsel olmaktan çok antropolojik, sosyolojik ya da teolojik alanlardadır. Bu özel dosyayla sözünü ettiğim eksikliğin giderilmesinin öngörülmesi düşünülemez bile, ancak bu konuda küçük bir katkı olması dileğimdir.
6-8 Kasım 2000 tarihlerinde, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nin ATAUM salonunda ... more 6-8 Kasım 2000 tarihlerinde, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nin ATAUM salonunda toplanan ve koordinasyonunu SBF'den Yrd. Doç. Dr. Mustafa Aydın ve Dr. Çağrı Erhan'ın yaptığı, "Türk Amerikan İlişkilerinin 200 Yılı" konulu konferans ve detaylarına dair notlar.
Uploads
anlama konusunda, farklı disiplinlerden bilim adamları tarafından geliştirilmiş teori ve modelleri, belli bir tarihsel "örnek-olay"ı ele alarak tartışmak ve geliştirdiğim teoriyi/modeli sunmaktır. Bu nedenle çalışmanın ilk bölümünde, bu bağlamda konunun kuramsal ve kavramsal çerçevesi verilerek, tezler tartışılmıştır.
anlama konusunda, farklı disiplinlerden bilim adamları tarafından geliştirilmiş teori ve modelleri, belli bir tarihsel "örnek-olay"ı ele alarak tartışmak ve geliştirdiğim teoriyi/modeli sunmaktır. Bu nedenle çalışmanın ilk bölümünde, bu bağlamda konunun kuramsal ve kavramsal çerçevesi verilerek, tezler tartışılmıştır.
fascinating process of the emergence of this modern image in the Ottoman literature (in Albanian and/or Turkish), but with the place of Skanderbeg in the modern Turkish historiography starting after the end of the Ottoman Empire and foundation of the Turkish Republic in 1923.
Bu arada, Halkın Haçlı Seferi'nden arta kalan küçük gruplar halindeki Haçlılar da Keşiş Piyer'le birlikte bunlara katılmıştı. Nikomedia'da üç gün kalan birlikler, henüz Haçlı ordularının tamamı Anadolu'da birleşmeden, Nisan ayının son günlerinde Selçuklu Devleti'nin başkenti olan Nikaia'ya (İznik) doğru harekete geçmişlerdi. Geçen sonbaharda ilk Haçlıların tamamen bozguna uğradıkları yere geldiklerinde büyük kemik yığınlarıyla karşılaşıp, büyük bir hızla yollarına devam eden Gottfried komutasındaki birlikler 6 Mayıs 1907'de İznik önlerine vardı.
Güya 'Kutsal Topraklar'ı Müslümanların işgalinden kurtarmak amacıyla ve Bizans İmparatorluğu'nun (büyüyen Türk tehdidinden dolayı) papalığa başvurması üzerine ilan edilen ve Ortaçağ'ın yoksul (azgelişmiş!) Avrupa'sında yüzbinlerce yoksulun ve maceracının katıldığı "Birinci Haçlı Seferi" yıllarca sürmüş; etkileri ise yüzyıllarca kendisini göstermiştir. Bu seferler, gerek o dönemki Avrupa'nın gerekse Orta Doğu'nun dini, iktisadi, kültürel ve siyasi yapısını kökten etkilemiştir.
Biz bu yazımızda bu konunun en az işlenmiş olan ilginç bir boyutuna dikkat çekmek istiyoruz: Haçlıların daha yola çıkmadan Avrupa'da gerçekleştirdikleri Yahudi katliamları ...
https://yeniarayis.com/bulentbilmez/ayni-kitap-iki-farkli-degerlendirme/
https://www.gazeteduvar.com.tr/cumhuriyetin-dersimi-dersimin-cumhuriyeti-haber-1639648
https://bianet.org/yazi/yuzyildir-tepemizde-sallanan-seyfo-225974
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-ix-99178h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-viii-96768h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-vii-88615h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-vi-88406h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-v-88318h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-iv-86470h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-iii-83786h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-ii-83493h
https://artigercek.com/forum/yuzuncu-yilinda-almanya-devrimi-1918-19-i-79957h
https://bianet.org/yazi/tellerde-ermeni-soykirimi-bizzat-hallediniz-169788
https://bianet.org/haber/sabiha-gokcen-aslen-dersimli-aleviydi-30252
https://bianet.org/haber/sayin-erdogan-kimi-kime-sikayet-etti-29826
https://bianet.org/yazi/ertugrul-ozkok-yeterince-modern-mi-29935
öğretim üyesi olarak edindiği deneyimleri, söz konusu yaklaşımın sahip
olduğu potansiyeli sergilemek ve yeni başlayanlara sağlam pratik tavsiyeler sunmak üzere bir araya getiriyor. Birçok yerel tarihçi, sözlü tarihin ne kadar değerli olduğunu kabul etmiştir, ama işe başlama konusunda tereddütlüdür. Bu kitap, herkesin sözlü tarihe katkıda bulunabileceği önermesiyle başlıyor ve yazarın, işe ilk başladığında yaptığı hataları da ortaya koyması okuyucuyu cesaretlendiriyor. Yazar, amacını, bu tür etkinliklere daha fazla insan çekmek olarak belirtiyor. Davasına olan bağlılığı kitabın her sayfasında göze çarpıyor ve başkalarını kendi inancına çekmek isteyen biri olarak çıkıyor karşımıza. Caunce haklı olarak, "tarihimizi bir bütün olarak anlamada, sıradan insanlardan edinilen sözlü kanıtın temel bir unsur olduğu"na inanmaktadır.
https://bianet.org/yazi/lozan-kuran-i-kerim-ve-anayasa-ya-benziyor-227930
https://www.agos.com.tr/tr/yazi/11671/travmaya-cozum-uretmeden-soykirim-hakkinda-konusmak-acilari-pornografiklestirir