Alin Potok
Alin Potok | |
---|---|
Osnovni podaci | |
Država | ![]() |
Upravni okrug | Zlatiborski |
Opština | Čajetina |
Stanovništvo | |
Stanovništvo (2022) | 244 |
Geografija | |
Koordinate | 43°42′03″N 19°47′31″E / 43.700833°N 19.791833°E |
Nadmorska visina | 981 m |
Ostali podaci | |
Pozivni broj | 031 |
Registarska oznaka | UE |
Koordinate: 43° 42′ 03" SGŠ, 19° 47′ 31" IGD
Alin Potok je naselje u Srbiji u opštini Čajetina u Zlatiborskom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 244 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 327 stanovnika).
Alin Potok se nalazi na jugoistočnom delu zlatiborske visoravni. Udaljeno je tridesetak kilometara južno od Užica, a desetak-petnaest kilometara jugoistočno od turističkog naselja Zlatibor. Natkriljeno je sa jugozapada vencem Čigote (1422 m). U selu se izdvajaju tri vrha: Krst (1060 m), Bojište (1070 m) i Čumski vrh (1090 m). Kroz atar sela protiče reka Katušnica koja izvire ispod Jedinog bora a uliva se u Veliki Rzav. Ime je dobila po katunima kojih je u njenom slivu bilo u srednjem veku i tada se zvala Katuništica. U selu izvire rečica Prištavica koja to ime dobija pošto prođe kroz poznatu Terzića pećinu.
Kroz centar sela prilazi asfaltni put Zlatibor–Sirogojno. Tim putem je selo povezano i sa opštinskim sedištem u Čajetini. Mesto Zborište deli selo na dva skoro jednaka dela. Tu se nalaze škola, prodavnica (otvorena 1945) a u novije vreme i kafana.
Osnovna škola podignuta je 1922. a počela sa radom 1923. Selo je elktrificirano 1959. Stari makadamski put za Čajetinu izgrađen 1959. a asfaltiran je 1978. godine. Skoro sva domaćinstva su priključena na vodovodnu mrežu. Od 1996. veći deo sela ima telefonsku vezu.
Od formiranja do ukidanja srezova, Alin Potok je stalno bio u sastavu Zlatiborskog sreza. Od 1839. od kada postoje opštine kao administrativno-teritorijalne jedinice pa do kraja Drugog svetskog rata, Alin Potok sa selom Rožanstvom čini jednu opštinu sa sedištem u Rožanstvu. Sada je mesna zajednica opštine Čajetine.
Selo se pod sadašnjim imenom prvi put pominje 1812. godine. Verovatno je selo, ili samo njegov deo, u tursko doba bilo čifluk (čitluk), a ne spahiluk, nekog Alije po kome je dobilo ime. Osnovano se pretpostavlja da se u prošlosti zvalo Zborištica (ili Zborišnica). Sadašnji centralni deo sela sa nazivom Zborište na to nas upućuje.
Najstarija familija u Alinu Potoku i jedna od najstarijih zlatiborskih porodica su Dabići. Još od početka 19. veka, a možda i od ranije, postoji još 13 familija. To su: Njegoševići, Lazovići, Terzići, Milaćevići, Grujičići, Čumići, Stojanovići, Lazarevići, Markovići, Nikolići, Lekići i Savičići.
Osnovno zanimanje stanovništva je stočarstvo i zemljoradnja. Alinčani su bili poznati kao dobri majstori za obradu drveta (izrada kreveta, stolova, kačica za sir i kajmak i sl) i većeg broja poljoprivrednih alata. Selo je veoma je pogodno za razvoj seoskog turizma.
U naselju Alin Potok živi 220 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 51,5 godina (49,4 kod muškaraca i 53,6 kod žena). U naselju ima 92 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,65.
Ovo naselje je u potpunosti naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika (kao i u ostalim selima zlatiborskog kraja).
Po prvom poznatom popisu iz 1818. Alin Potok je imao 13 domaćinstava sa oko 90-100 stanovnika. Od tada se broj stanovnika sela uz povremene oscilacije stalno povećavao i najveći broj je dostignut polovinom dvadesetog veka. Po popisu iz 1953. u selu je bilo 712 stanovnika u 118 domaćinstava, tj. prosečno 6 članova po domaćinstvu.
Iseljavanje iz sela traje od druge polovine 19. veka, a najintenzivnije je bilo početkom druge polovine 20. veka.
|
|
Etnički sastav prema popisu iz 2002. | ||||
---|---|---|---|---|
Srbi | 244 | 100.0% | ||
nepoznato | 0 | 0.0% |
m | ž | |||
? | 0 | 0 | ||
80+ | 3 | 8 | ||
75-79 | 10 | 8 | ||
70-74 | 14 | 21 | ||
65-69 | 12 | 19 | ||
60-64 | 8 | 11 | ||
55-59 | 8 | 5 | ||
50-54 | 7 | 4 | ||
45-49 | 9 | 7 | ||
40-44 | 9 | 7 | ||
35-39 | 8 | 3 | ||
30-34 | 7 | 4 | ||
25-29 | 8 | 3 | ||
20-24 | 2 | 9 | ||
15-19 | 5 | 7 | ||
10-14 | 2 | 5 | ||
5-9 | 5 | 1 | ||
0-4 | 3 | 2 | ||
prosek | 49.4 | 53.6 |
|
|
|
|
Pol | Ukupno | Poljoprivreda, lov i šumarstvo | Ribarstvo | Vađenje rude i kamena | Prerađivačka industrija | Proizvodnja i snabdevanje... | Građevinarstvo | Trgovina | Hoteli i restorani | Saobraćaj, skladištenje i veze |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Muški | 52 | 27 | - | - | 12 | 2 | 4 | 5 | - | 1 |
Ženski | 21 | 13 | - | - | 3 | - | - | 1 | 1 | - |
Oba | 73 | 40 | - | - | 15 | 2 | 4 | 6 | 1 | 1 |
Pol | Finansijsko posredovanje | Nekretnine | Državna uprava i odbrana | Obrazovanje | Zdravstveni i socijalni rad | Ostale uslužne aktivnosti | Privatna domaćinstva | Eksteritorijalne organizacije i tela | Nepoznato | |
Muški | - | - | 1 | - | - | - | - | - | - | |
Ženski | - | - | - | 2 | 1 | - | - | - | - | |
Oba | - | - | 1 | 2 | 1 | - | - | - | - |
O selu su napisane dve hronike-rodoslova i dva romana čija se radnja delimično odigrava u ovom selu:
- Grujičić Živorad-Živko: Alin Potok, selo pod Čigotom, Čajetina, 1998.
- Dabić B. Miodrag: Dabići iz Alina Potoka, Zlatibor, 2004.
- Savičić Stanka: Plači, nebo, umesto mene, Čačak, 2001.
- Savičić Stanka: Lena, Beograd, 2003.
Autori ovih knjiga su rođeni u Alinom Potoku.
- ↑ Knjiga 9, Stanovništvo, uporedni pregled broja stanovnika 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1991, 2002, podaci po naseljima, Republički zavod za statistiku, Beograd, maj 2004, ISBN 86-84433-14-9
- ↑ Knjiga 2, Stanovništvo, pol i starost, podaci po naseljima, Republički zavod za statistiku, Beograd, februar 2003, ISBN 86-84433-01-7
- Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
- Satelitska mapa (Wikimapia)
- Gugl satelitska mapa (Maplandia)
- Plan naselja na mapi (Mapquest)
Naseljena mesta opštine Čajetina |
---|
Alin Potok • Branešci • Golovo • Gostilje • Dobroselica • Drenova • Željine • Zlatibor • Jablanica • Kriva Reka • Ljubiš • Mačkat • Mušvete • Rakovica • Rožanstvo • Rudine • Sainovina • Semegnjevo • Sirogojno • Stublo • Tripkova • Trnava • Čajetina • Šljivovica |