Academia.edu no longer supports Internet Explorer.
To browse Academia.edu and the wider internet faster and more securely, please take a few seconds to upgrade your browser.
Kurt Sineması: Yurtsuzluk, Sınır ve Ölüm - Derleyen: Mizgin Müjde Arslan
Kürt Sinemasında Türler Arası Geçişkenlik: Kurmaca ve Belgeselin Muğlaklaşan Sınırları2017 •
2018 •
Bu yazıda 1970’lerde yapılmış Sürü, Fırat’ın Cinleri, Kara Çarşaflı Gelin, Hazal, Erkek Güzeli Sefil Bilo, Salako, Derviş Bey, Köprü, Kibar Feyzo LalvarDavası, Kanal gibi filmler üzerinden dönemin “Türklüğün sinema perdesinin” Kürtlerle meskûn coğrafyaları ve Kürtleri nasıl düşündüğü çözümleniyor. Söz konusu dönem ve filmler, Türklük ile Kürtlük arasındaki egemenlik ilişkileri çerçevesinde ele alınıyor. Dönem filmlerini, söz konusu egemenlik ilişkileri bağlamında analiz etmek, filmlerin yeni bir okumasını mümkün kılıyor. Kürtlerle meskûn coğrafyaları, toprak sahibi ağa/topraksız köylüler arasındaki “sınıf çatışmasının” uzamı olarak düşünen dönem filmlerinde Kürtlük; cinsellik, mekân, cinsiyet ve sınıf üzerinden üretilen temsillerle kuruluyor. “Feodal”, “batıl”, “ilkel” ve “çaŞdışı” olanın coğrafyası olarak kurgulanan Kürtlüğü dönüştürecek olan, ya Türklüğün egemen perdesine “çağırılıp”, orada medenileşen ve döndüğünde yerli/Kürt olanı medenileştirecek “beyazlaşan-yerliler” ya da bizatihi Hegelci-Marksist bir güzergâhta ilerlediğine inanılan Tarihin kendisidir.
Türk Film Araştırmalarında Yeni Yönelimler
Türkiye Edebiyatından Türkiye Sinemasına Kürt Gerillanın Görünürlüğü2013 •
Bu yazı, Kürt sinemasının dekolonyal perspektifi içinde savaşa, şiddete ve kalkışmaya dair anlatısına ve kolektif mücadelenin bir hatırası olarak imgelerin üretilmesinde ortaya çıkan mikropolitik bağlama bakarken, Kürt sinemasının hafıza ve arşivleşmesinin farklı adımlarını analiz edecektir. Dolayısıyla bu makale, Kürt sinemasının tarihinden daha çok bu alana yerleşen filmlerin
“Bir ‘tür’ olarak biyografya, kendi geleceklerini kendi öz iradeleriyle belirleme hakkından mahrum bırakılan ve bu nedenle de kendi zamanlarına ve mekânlarına hâkim olamayan azınlıkların, diasporalaştırılmış grupların ve genel olarak ‘yenilmiş’ aktörlerin tarihinde de önemli bir rol oynamaktadır. Profesör Heinz Gstrein’in 1974’te ‘avukatsız halk’ olarak tanımladığı Kürtler de sembolleri, sözlü kültürleri, parçalanmış ama etkin toplumsal hafızaları ve nesilden nesle aktarılan yaşam hikâyeleri sayesinde ayakta kalabilen gruplar arasında yer almaktadır. Bu oksijen kaynakları 20. yüzyılın önemli bir bölümünde ‘yasaklanmış’ bulunan Kürtlüğün, zamanda ve mekânda boğdurulamayan çoksesli bir olgu olarak var olmasını mümkün kılmıştır.” Hatırlayamamakla malul bir çağda, unutmakla makulleştirilen bir düzende, “yeni” olanın sorgusuz kabulüyle övünülen bir dünyada yaşıyoruz. Tarihe karşı sorumluluklarımız, kolektif belleğin erozyonuyla toplumsal yaşamın gündeminden çıkmış görünüyor. Elinizde tuttuğunuz, Tuncay Şur ve Yalçın Çakmak’ın titizlikle derlediği Kürt Tarihi ve Siyasetinden Portreler tam da böylesi bir problemin üzerine hatırlamanın, aktarmanın, anlatmanın iştahlı politik savunusuyla giden bir biyografya çalışması. Portreler üzerinden tarihe yeniden bakmayı, bakmakla kalmayıp Kürtlerin entelektüel ve siyasi tarihlerini, çeşitliliğe halel getirmeyen bir bütünlük üzerinden okumayı isteyenler için eşsiz bir başlangıç noktası. Tarihyazımına yeni bir soluk.
Makalede Türkiye’deki Kürt sorunu özelinde bu tür sorunların anlaşılabilmesi ve çözüm yollarının bulunabilmesi için öncelikle etnik grup-devlet ilişkilerinden doğan etnik sorunlara kuramsal bir çerçeve sunulmaktadır. Bu açıdan etnik sorunların nedenleri, aktörlerin tutumları ve bu sorunlara çözüm üretmenin neden kolay/mümkün olmadığı sorunsallaştırılmaktadır. Bu bağlamda etnik sorunlara ilişkin iki analiz çerçevesi ortaya atılmaktadır: Birincisi, ulus-devletin etnik farklılıkları asimile çabası (devlet milliyetçiliği); ikincisi, etnik grubun kimlik bilincine ulaşması ve siyasallaşması sonucu bir biçimde kendi kendini yönetecek bir siyasal birim kurma çabası (etno-milliyetçilik). Bu durumda etnik sorunların temel kaynağını ulus-devlet ile siyasallaşmış etnik gruplar arasındaki varoluşsal uyuşmazlığın ve bunun sonucu ortaya çıkan “milliyetçilikler savaşı”nın oluşturduğu iddia edilerek, bu durumun aktör tutumlarında yol açtığı birtakım ikilemlerin çözümü zorlaştırdığı ileri sürülmektedir.
2022 •
Erken cumhuriyet ideolojisinin oluşumuna katkı veren Kadro dergisinin başyazarı ve farklı edebi türlerde eser veren önemli isimlerden Yakup Kadri Karaosmanoğlu, pek çok metninde yeni kurulan rejim adına konuşmakta, rejimin nasıl olması gerektiğini ifade etmektedir. Cumhuriyet ilan edildikten sonra Kadri, yeni rejimin kültür sanat hayatına ilişkin yazılar yazmakta, sanat türlerinin onunla birlikte kazanması gerektiği rolleri eserlerinde anlatmaktadır. Yakup Kadri, Cumhuriyet idealleri ile erken cumhuriyette karşılaşılan yozlaşma arasındaki çatışma nedeniyle, yazdığı Ankara romanında Neşet Sabit isimli karakterin sahneye koyduğu piyesini bir yol gösterici olarak konumlandırmakta, buna bağlı olarak o dönemlerde henüz az sayıda üretim yapan Türk sinemasını da romanda arzuladığı evrenin inşasında vazifelendirmektedir. Sinema, yeni kurulan bir şehirde yeni bir anlayışın öncüsü olacak, Sodom ve Gomore'de gelmesinden korkulan gelecekten Ankara romanında olmasını dilediği sancılı geçen bir gecenin umut dolu bir şafağına ütopyacı rolünü arttıracak bir araç olarak görülmektedir. Sinema çağdaş bir ütopya, aynı zamanda yerli bir içerik olarak görülmektedir. Çalışmada, Yakup Kadri'nin Ankara romanı dolayımıyla erken cumhuriyet döneminin sinemaya ilişkin görevci yaklaşımı söylem analizi kullanılarak tespit edilmeye çalışılmaktadır. Ankara romanında ve Kadro dergisindeki modernite anlayışı çerçevesinde yeni rejim yerli sinema kodları üzerinden arzulanan bir cumhuriyet ütopyası olarak tiyatronun yanında konumlandırılmaktadır.
Sinema da Kara film Kavrami ve Turk Sinemasina Yansimasi Vavien Film Ornegi
Sinema da Kara film Kavrami ve Turk Sinemasina Yansimasi Vavien Film OrnegiGİrİŞ Klasik Hollywood sinemasına ait bir kavram olarak ortaya çıkan kara film, İkinci Dün-ya Savaşı'nın ABD toplumu üzerinde yarattığı tahribatın sinemaya yansıması karamsarlık olarak yansımıştır. Kara filmin, tür olarak ortaya çıkması savaş sonrası döneme rastlama-sıyla birlikte ilk örneklerini savaşın devam ettiği yıllarda vermiştir. 1920'lerin sonlarına doğru baş gösteren ekonomik Buhran, 2. Dünya Savaşı ile birlikte gelen ağırlaştırıcı sü-reçler toplumsal hayatta güvensizliği daha da pekiştirmiştir. Böyle bir ortamda toplumsal hayatta suç ve suç örgütleri kaçınılmaz bir olgudur ve bu olgu şehir yaşamında kendisine yer bulur. "Kara film" türünün hareket noktası budur; suç ve suç örgütleri, karanlık ilişki-ler, kara para, cinayet vb. konular türün hikâye kalıplarını oluşturur. Bu ilişkiler içindeki gizem ve tekinsizlik, film atmosferinin temel bileşenlerini oluştururken, olay örgüsü suça ilişkin olarak şekillenir. Kara film, karanlık ve karamsar yanıyla bilinir. Alman Dışavurumculuğunun görsel sti-lini etkilenen bu tür, toplumun yerleşik değer ve kurumlarına şüpheyle yaklaşır. Boğucu ve depresif bir atmosfer söyleyecekleri anlatır. Suçu ve suçlu motiflerini, karakterlerin iç dünyalarını inceleyerek psikanaliz ve ruhbilim terimlerini popülerleştirir. Fettan kadın ve bıçkın özel dedektif karakterlerini olayların merkezine yerleştirir. Kara film, sinema tarihi içerisinde yaşadığı değişimle birlikte evrilmeye açık bir tür olmuştur. 1960'1arla birlikte canlanan öğrenci hareketleri, feminizm, cinsel devrim, an-ti-militarizm benzeri sosyal olaylara bağlı olarak çözülmeye başladığında kara film, Ame-rikan toplumunun suç dosyası misyonunu yeniden yüklenmiştir. Sinemanın stüdyo siste-minin yaşadığı sıkıntılar ve bunun beraberinde getirdiği çöküş, bağımsız yapımcıları or-taya çıkarmasına yol açmıştır. Bu şirketlerin çektiği filmler ise önceki yapım şirketlerinin çektikleri filmlerin aksine, daha radikal filmler olmuştur. Bu süreçle birlikte artık klasik kara film dönemine göre ahlaki değerler değişmiş, kara filmin yasaklı cinsellik, çağrışımsal bir gizem olmaktan çıkmış, tüketilir ve gösterile bilir hale gelmiştir. Her türlü değer tartışılmaya başlanmış, bundan hareketle geçmişin karan-lıkları yerini bambaşka tonlarla bırakmıştır. 1980'lerden sonra, kara filmdeki suç, yabancılaşma, özgürlük gibi konular daha bas-kın hale gelmiştir. (Ryan ve Kellner, 1997: 137). Artık bu filmlerin mekânları, sadece teh-likeli sokaklarla sınırlı kalmamış, farklı mekânlar işin içerisine girmiştir. Filmlerde ailenin tehlikelere karşı sığınılabilecek bir liman olmaktan çıkmasıyla, ev en önemli mekân haline gelmiştir. Böylece bu yeni anlaşışla kara filmler, değerlerin zayıflaması karşısında kendi değerlerini oluşturmak isteyen yeni bir anlatım dili oluşturmuştur. Bu nedenle bu dönem-le birlikte kara filmler, sosyo-politik ve kültürel ortamın en küçük aktörü olan bireyin ya-şadığı varoluş kaygısını, daha karamsar bir dille anlatılmıştır. Kara Film'in Türk Sinemasına etkisi bağlamında bakıldığında ilk dönemlerde Türk si-nemasında gerek bireysel ve gerekse de organize suç öykülerini beyaz perdeye yansıtmak-ta fazla varlık gösteremediği görülmektedir. Daha çok mafya, polis, suç, suçlu, organize suç kentlerin arka sokaklarında kendisini göstermiştir. Amerikan sinemasında 1980'li yıllar-dan sonra yükselişe başlayan post modern yönelimli filmler, Türk sinemasında 1980'lerin ortalarından itibaren kendini göstermeye başlamıştır. Türk sinemasında 1990'lı yıllar ile birlikte, kara anlatıların yükselişe geçtiği görülmektedir. Bu anlatılara bakıldığında, cina-yetlerin işlendiği mekânlar bazen bir şehir olabilmektedir. Bazen de Nuri Bilge Ceylan'ın yönetmenliğini yaptığı "Üç Maymun" da olduğu gibi kentin banliyöleridir. Bazen, Mustafa Altıoklar'ın "Ağır Roman" da olduğu gibi kentin içinde bir roman mahallesi; "Gemide" fil-minde olduğu gibi köhne bir gemi, çalışmanın konusu olan Vavien de olduğu gibi küçük bir kasaba; Serdar Akar'ın "Barda" filminde olduğu gibi semtteki bir bar ya da "Üçüncü Sayfa" da olduğu gibi bir evin odalarıdır. (Onaran, 2005: 37).
Loading Preview
Sorry, preview is currently unavailable. You can download the paper by clicking the button above.
2024 •
American Political Science Review
Ethnicity, Insurgency, and Civil War2003 •
Anuario IEHS, vol. 39, núm. 1, pp. 127-146
Liberalismo, antiliberalismo y democracia. Argentina, 1912-19432024 •
Viața românească
Mircea Eliade și America înainte de America (Viața românească, București, CXVIII, nr. 1, ianuarie 2024, pp. 13-23)2024 •
School Business Affairs
Litigation and School Finance: A Cautionary Tale2010 •
Soil and Tillage Research
Carbon and nitrogen sequestration in soils under different management in the semi-arid Pampa (Argentina)2014 •
Indian Journal of Microbiology
Cloning and Expression of Genes Encoding F107-C and K88-1NT Fimbrial Proteins of Enterotoxigenic Escherichia coli from Piglets2013 •
Journal of Electronics, Electromedical Engineering, and Medical Informatics
Design of Low Vision Electronic Glasses with Image Processing Capabilities Using Raspberry PiSSRN Electronic Journal
Asset Pricing and Investor Risk in Subordinated Asset Securitisation2005 •